BalkanWeb.TV Foto Forum Horoskopi Moti Gatimi Kontakt
ARTIKUJ TEK
Analiza
09 Gusht 2013 - 08:10 | LAJME
TRANSLATE
 
Pabarazia e shpërfillur
Nga: ALBIN KURTI
Pabarazia e shpërfillurPas krizës financiare të vitit 2008 që u quajt edhe krizë globale, janë shtuar aq shumë studimet që tregojnë se rritja e pabarazisë në shoqëri e rrit numrin e vrasjeve, numrin e të burgosurve për 1.000 banorë, dhunën në përgjithësi, obezitetin, problemet shëndetësore, numrin e tinejxhereve shtatzëna, analfabetizmin, etj. Kur analizojmë ekonominë, është pabarazia ajo së cilës i duhet kushtuar shumë më tepër vëmendje dhe jo vetëm bruto produktit vendor e bruto produktit vendor për kokë banori. Mirëpo, Qeverinë e Kosovës sigurisht që nuk mund ta kemi aleate: synimi ekonomik i saj nuk është punësimi i popullsisë (si njerëz), por rritja ekonomike (si shifër).
Pabarazia e qytetarëve në aspektin socio-ekonomik është ose pabarazi në të ardhura, ose pabarazi në pasuri, ose të dyja këto (jo vetëm për shkak se vijnë të ndërlidhura). Dallimi në të ardhura përkthehet në dallim në pasuri, i cili mandej rritet: fundja, dallimi në qira e rrit dallimin e pronave që jepen me qira. Pabarazia socio-ekonomike që mbetet e paadresuar konsiston edhe në sistem legal e juridik të pabarabartë, i cili më shumë sesa i korrigjon pabarazitë, i formalizon dhe i pasqyron ato në jetën politike, shoqërore dhe institucionale duke i sforcuar ato.
Dëshira për të bërë para e individëve, dëshira e pervertuar sepse e kufizuar te mjeti i shkëmbimit, nëse nuk kufizohet nga institucionet dhe shoqëria, i shpie në theqafje të dyja këto. Është pikërisht tatimi progresiv, ai i cili na shpëton të gjithëve, madje edhe të pasurit. Duke i pasur njerëzit të pabarabartë në shoqëri, nuk paraqet kurrfarë drejtësie shoqërore trajtimi i barabartë i njerëzve. Kjo është arsyeja pse Alternativa Qeverisëse e Lëvizjes VETËVENDOSJE! parasheh tatim progresiv në të ardhura, duke mos i parë të ndara shtetin zhvillimor dhe shtetin social, përkatësisht prodhimin dhe barazinë. Natyrisht që me qeverisjen e Lëvizjes VETËVENDOSJE! nuk do ta bëjmë tatimin progresiv në llogari të luftimit të informalitetit, por njëkohësisht duke e luftuar në mënyrë të pakompromis informalitetin e duke e zgjeruar bazën tatimore. Prandaj, shteti zhvillimor dhe shteti social e kanë të bashkangjitur aty edhe shtyllën tjetër – shtetin e së drejtës.
Barazia në ekonomi nuk është thjesht çështje etike e zelli moralizues, por edhe funksionim efikas e sukses përfitues. Tregu kosovar gjithsesi do të funksiononte shumë më mirë e do të rritej ndjeshëm, nëse do të kishim më shumë barazi. Të pasurit blejnë pse munden edhe gjëra që nuk iu nevojiten, sidomos gjëra që nuk iu nevojiten. Shpenzimet kryesore i kanë për mallra luksi, të cilat nuk i prodhojmë ne vetë në Kosovë. Më shumë barazi në Kosovë do të rriste edhe fuqinë blerëse aktuale, edhe kërkesën agregate, edhe prodhimin vendor.
Pabarazia është ofenduese. Kur njerëzit trajtohen në mënyrë të pabarabartë, ata fyhen dhe vuajnë. Kjo mandej lë pasoja në ndërtimin dhe zhvillimin e tyre emocional dhe intelektual. Duhet të kemi mirëkuptim për njerëzit që janë të kushtëzuar nga rrethanat e vështira jetësore, por edhe për ata që vuajnë pasojat e zgjedhjeve të gabuara në jetë. Ky mirëkuptim i yni duhet të shprehet në politikat sociale dhe ndarjet buxhetore.
Ata që janë të pasur a të suksesshëm, përgjithësisht besojnë që kjo është për shkak se ata janë të veçantë (për të mirë) përkundër sistemit (i cili është aq larg nga të qenit i përsosur). Mirëpo, po këta njerëz nuk duan t’i shohin të varfërit a të pasuksesshmit si viktimë të po atij sistemi (aq të papërsosur), por sërish si njerëz të veçantë (për të keq). Tipike neoliberale: gjykim i të varfërve me moralin e të pasurve. Kundrim i asistencës sociale duke presupozuar e duke ua përshkruar të tjerëve lakminë e vetvetes së tyre. Mirëpo, s’do mend se kjo gjë tashmë është kontradiktore.
Individualizmi, të cilin e kanë aq shumë për qejf neoliberalët, shikon e thekson dallimet midis njerëzve e jo ngjashmëritë dhe të përbashkëtën e tyre. Individualizmi mbetet i verbër për sa i përket shkakut dhe karakterit të suksesit të individëve. Nuk e sheh dot qysh edhe aftësia njerëzore, edhe produktiviteti njerëzor, janë shoqërore për nga natyra. Multimiliarderi amerikan, Warren Buffett, është ndër të paktit i cili e pranoi këtë gjë, kur deklaroi se po të kishte lindur në Bangladesh, nuk do të bëhej tjetërçka përveçse bujk.
Duke e konsideruar pabarazinë fakt të kryer dhe duke ia vënë barrën e argumentimit dhe arsyetimit atyre që afirmojnë idealin dhe nevojën për barazi, kjo njëmend dëshmon që shoqëria jonë ideologjikisht ndodhet nën kthetrat e neoliberalizmit, por njëkohësisht, edhe dëshmohet se te pabarazia si fakt i kryer s’ka asgjë të natyrshme dhe gjithçka është e imponuar.

(er.nu/Gazeta Shqiptare/BalkanWeb)
    Kthehu Dėrgo Printo Home
Komento

Dėrguar nga Timi, USA mė 09-08-2013 nė 14:50
Me nje fjale komunizem hesapi. Te gjithe te barabarte. Hmmmm Albin ne Shqiptaret e kesaj anes se kufirit Shqiptaro-Shqiptar e provuam kete njehere dhe jo per pak kohe por per 50 vjet. Nuk ndriti gje perkundrazi e beri me keq. Mesoni dicka edhe nga ne ketej se jemi nje komb dhe mire eshte ta degjojme njeri tjeterin. Politika e populizmit nuk e ndihmon kombin shqiptar.
       Shqiperia
20 Gusht 2014
Reforma Territoriale, Nishani mbledh kryekomunarėt. Ftesės i pėrgjigjen vetėm pėrfaqėsues tė PD
Reforma Territoriale ėshtė miratuar nė 30 Korrik dhe brenda 21 ditėsh, Presidenti duhet tė vendosė nėse do e dekretojė ose jo kėtė draft tė propozuar e miratuar nga maxhoranca
KOMENTO
       Kosova
20 Gusht 2014
Financimi i terrorizmit, në Kosovë kanë hyrë 50 milionë euro nga Lindja e Mesme
Në Kosovë ekziston një bazë ligjore solide për financimin e terrorizmit’. Kështu është shprehur në një prononcim eksperti nga Kosova Bashkim Zeqiri. Ai thotë se problem është mungesa e vullnetit politik dhe se vitet e fundit në Kosovë kanë hyrë 50 milionë euro nga Lindja e Mesme
KOMENTO
       Rajoni
20 Gusht 2014
Virusi Ebola kërcënim për Ballkanin
Virusi i Ebolas përbën një kërcënim për vendet e Ballkanit, ndonëse po përhapet me shpejtësi në vendet afrikane. “Mediat e ndryshme në rajon paralajmërojnë se në Kroaci mjekët po mbikëqyrin 18 persona që kanë udhëtuar nga Afrika, pikërisht vendet ku është përhapur ky virus
KOMENTO
       Bota
20 Gusht 2014
I pritet koka gazetarit, fjalėt e fundit: Do doja tė mos kisha lindur amerikan- VIDEO
Gazetari amerikan i zhdukur James Wright Foley nė dorėn e militantėve tė ISIS. Kėshtu thuhet nė njė mesazh nga ISIS, tė cilėt shprehen se i kanė prerė kokėn
Shteti Islamik: Vramė njė gazetar amerikan, mesazh SHBA-ve-FOTO+VIDEO

KOMENTO
       Sport
20 Gusht 2014
Superkupa e Spanjës, Atletiko frenon Realin
Real Madridi nuk ka arritur t'i bëjë ballë presionit të Atletico Madridit në fund të takimit të parë të finales së Superkupës së Spanjës që u zhvillua në Bernabeu e që përfundoi me rezultat të barabartë 1-1. Ndeshja filloi me të dyja ekipet që aplikuan formacionet më të forta, teksa Atletico Madridi u shfaq me transfertat e reja në terren
KOMENTO
       Kulture
17 Gusht 2014
Filmi kosovar,pretendent i çmimit kryesor në Sarajevë
Festivali i filmit që mbahet në kryeqytetin boshnjak, Sarajevë, i themeluar në kohën kur ky qytet ishte i rrethuar gjatë luftës nga viti 1992 deri më 1995, e ka shënuar 20 vjetorin e tij
KOMENTO (3)
       Metropol
20 Gusht 2014
Flasin artistët: Këtë vit, çmimet më të shtrenjta
Tashmë që jemi në mesin e sezonit turistik, të gjithë u janë drejtuar plazheve. Edhe personazhet e njohur të ekranit kanë lënë pas angazhimet e tyre për të pushuar
KOMENTO
       Teknologji
20 Gusht 2014
Vizatimi dhe inteligjenca
Aftësia për të vizatuar e fëmijëve katër vjeçarë mund të jetë një tregues i hershëm për zgjuarsinë e tyre në vitet e adoleshencës
KOMENTO
      
 
 
  TV | News24 - Live
 
   
   
   
   
   
 
 
   
   
  Radio | Rash - Live
 
  toolbar  
   
   
 
SONDAZH
 
 
Nensondazh
 
   
 
 
BALKANWEB.TV
Shteti Islamik: Vramė njė gazetar amerikan, mesazh SHBA-ve
 
 
BALKANWEB.TV
Reforma nė drejtėsi, Halimi: Pjesė nėse ka asistencė ndėrkombėtare
 
 
BALKANWEB.TV
Skandali, Gjykata jep ‘Arrest me burg’, Cane: Jam i pafajshėm. Mė godasin politikisht
 
 
BALKANWEB.TV
INUK prish njė ndėrtim pa leje tek rruga e Elbasanit, Dajti: Aksioni vijon
 
 
BALKANWEB.TV
Vdesin 2 minatorė nė Martanesh, Nishani: Rrisni sigurinė fizike. MEI: Monitorim tė rreptė
 
 
BALKANWEB.TV
PD: LDG, gratė dhe vajzat tė reagojnė fuqishėm pėr punėsimin nė kėmbim tė favorit seksual
 
 
BALKANWEB.TV
Bill Klinton sot 68 vjeē, Hilari i dhuron video-parodi
 
 
BALKANWEB.TV
Breshka qė ndjek makinėn hap pas hapi
 
 
BALKANWEB.TV
Mesdhe, shkatėrrohen armėt kimike siriane. Obama: Sukses!
 
 
BALKANWEB.TV
Intervista per News24/rrėfehet Elvira Gega
 
 
BALKANWEB.TV
Rrėfehet Elvira Gega: Tek Cane mė coi Kokėdhima
 
 
BALKANWEB.TV
PD: Favori seksual nė kėmbim tė punės, ėshtė oligarkia nė veprim
 
 
BALKANWEB.TV
Burrel, shpėrthen makina pranė Bashkisė, shpėton pėr fije familja
 
 
BALKANWEB.TV
Shihni si hahet njė shalqi, tėrė jetėn e keni prerė gabim!
 
 
BALKANWEB.TV
Prokuroria: Gjin Gjoni fshehu pasurinė, provat qė e tregojnė
 
 
 
 
FOTOGALERI
Rrėshqet toka nė Japoni, 27 tė vdekur, dhjetėra tė zhdukur
 
 
FOTOGALERI
Burri bllokohet tek karrigia pėr fėmijė, ja foto qesharake
 
 
FOTOGALERI
Shteti Islamik pretendon se ka vrarė njė gazetar amerikan
 
 
FOTOGALERI
Konflikti tek ‘Dinamo’, policia bllokon futjen e mallrave nė treg, ‘pėrleshje’ me tregtarėt
 
 
FOTOGALERI
Martohen lesbiket myslimane nga Irani
 
 
FOTOGALERI
Meta takim me kryetarin e Dhomės sė Pėrfaqėsueseve tė Japonisė, Bunmei Ibuki
 
 
FOTOGALERI
A nuk janė kėto kafshėt mė tė adhurueshme qė keni parė?
 
 
FOTOGALERI
Jaycee Chan, djali i Jackie arrestohet me drogė nė Pekin
 
 
FOTOGALERI
Festa e Heffner nė shtėpinė Playboy-it
 
 
FOTOGALERI
Nuse qė martoheni nė verė, ja si duhet tė visheni!
 
 
FOTOGALERI
Njihuni me vajzėn 10 vjeēare qė ‘kalėron’ ujkun
 
 
FOTOGALERI
Rita Ora nė njė formė tė mrekullueshme
 
 
FOTOGALERI
Rihanna pink dhe pa ekzagjerime nė njė darkė
 
 
FOTOGALERI
Mos blini kėtė shtėpi! Foto makth nga agjencia e shitjes
 
 
FOTOGALERI
Michelle Hunziker sėrish shtazėnė, ja barku!
 
 
FOTOGALERI
UFO nė qiellin e Teksasit
 
 
FOTOGALERI
Kapet aligatori “Monstėr”, 4.5 m i gjatė e mbi 450 kilogramė
 
 
FOTOGALERI
New York, macja bie nga kati i 12 i pallatit, s’pėson asnjė dėmtim