BalkanWeb.TV Foto Forum Horoskopi Moti Gatimi Kontakt
ARTIKUJ TEK
Analiza
09 Gusht 2013 - 08:10 | LAJME
TRANSLATE
 
Pabarazia e shpërfillur
Nga: ALBIN KURTI
Pabarazia e shpërfillurPas krizës financiare të vitit 2008 që u quajt edhe krizë globale, janë shtuar aq shumë studimet që tregojnë se rritja e pabarazisë në shoqëri e rrit numrin e vrasjeve, numrin e të burgosurve për 1.000 banorë, dhunën në përgjithësi, obezitetin, problemet shëndetësore, numrin e tinejxhereve shtatzëna, analfabetizmin, etj. Kur analizojmë ekonominë, është pabarazia ajo së cilës i duhet kushtuar shumë më tepër vëmendje dhe jo vetëm bruto produktit vendor e bruto produktit vendor për kokë banori. Mirëpo, Qeverinë e Kosovës sigurisht që nuk mund ta kemi aleate: synimi ekonomik i saj nuk është punësimi i popullsisë (si njerëz), por rritja ekonomike (si shifër).
Pabarazia e qytetarëve në aspektin socio-ekonomik është ose pabarazi në të ardhura, ose pabarazi në pasuri, ose të dyja këto (jo vetëm për shkak se vijnë të ndërlidhura). Dallimi në të ardhura përkthehet në dallim në pasuri, i cili mandej rritet: fundja, dallimi në qira e rrit dallimin e pronave që jepen me qira. Pabarazia socio-ekonomike që mbetet e paadresuar konsiston edhe në sistem legal e juridik të pabarabartë, i cili më shumë sesa i korrigjon pabarazitë, i formalizon dhe i pasqyron ato në jetën politike, shoqërore dhe institucionale duke i sforcuar ato.
Dëshira për të bërë para e individëve, dëshira e pervertuar sepse e kufizuar te mjeti i shkëmbimit, nëse nuk kufizohet nga institucionet dhe shoqëria, i shpie në theqafje të dyja këto. Është pikërisht tatimi progresiv, ai i cili na shpëton të gjithëve, madje edhe të pasurit. Duke i pasur njerëzit të pabarabartë në shoqëri, nuk paraqet kurrfarë drejtësie shoqërore trajtimi i barabartë i njerëzve. Kjo është arsyeja pse Alternativa Qeverisëse e Lëvizjes VETËVENDOSJE! parasheh tatim progresiv në të ardhura, duke mos i parë të ndara shtetin zhvillimor dhe shtetin social, përkatësisht prodhimin dhe barazinë. Natyrisht që me qeverisjen e Lëvizjes VETËVENDOSJE! nuk do ta bëjmë tatimin progresiv në llogari të luftimit të informalitetit, por njëkohësisht duke e luftuar në mënyrë të pakompromis informalitetin e duke e zgjeruar bazën tatimore. Prandaj, shteti zhvillimor dhe shteti social e kanë të bashkangjitur aty edhe shtyllën tjetër – shtetin e së drejtës.
Barazia në ekonomi nuk është thjesht çështje etike e zelli moralizues, por edhe funksionim efikas e sukses përfitues. Tregu kosovar gjithsesi do të funksiononte shumë më mirë e do të rritej ndjeshëm, nëse do të kishim më shumë barazi. Të pasurit blejnë pse munden edhe gjëra që nuk iu nevojiten, sidomos gjëra që nuk iu nevojiten. Shpenzimet kryesore i kanë për mallra luksi, të cilat nuk i prodhojmë ne vetë në Kosovë. Më shumë barazi në Kosovë do të rriste edhe fuqinë blerëse aktuale, edhe kërkesën agregate, edhe prodhimin vendor.
Pabarazia është ofenduese. Kur njerëzit trajtohen në mënyrë të pabarabartë, ata fyhen dhe vuajnë. Kjo mandej lë pasoja në ndërtimin dhe zhvillimin e tyre emocional dhe intelektual. Duhet të kemi mirëkuptim për njerëzit që janë të kushtëzuar nga rrethanat e vështira jetësore, por edhe për ata që vuajnë pasojat e zgjedhjeve të gabuara në jetë. Ky mirëkuptim i yni duhet të shprehet në politikat sociale dhe ndarjet buxhetore.
Ata që janë të pasur a të suksesshëm, përgjithësisht besojnë që kjo është për shkak se ata janë të veçantë (për të mirë) përkundër sistemit (i cili është aq larg nga të qenit i përsosur). Mirëpo, po këta njerëz nuk duan t’i shohin të varfërit a të pasuksesshmit si viktimë të po atij sistemi (aq të papërsosur), por sërish si njerëz të veçantë (për të keq). Tipike neoliberale: gjykim i të varfërve me moralin e të pasurve. Kundrim i asistencës sociale duke presupozuar e duke ua përshkruar të tjerëve lakminë e vetvetes së tyre. Mirëpo, s’do mend se kjo gjë tashmë është kontradiktore.
Individualizmi, të cilin e kanë aq shumë për qejf neoliberalët, shikon e thekson dallimet midis njerëzve e jo ngjashmëritë dhe të përbashkëtën e tyre. Individualizmi mbetet i verbër për sa i përket shkakut dhe karakterit të suksesit të individëve. Nuk e sheh dot qysh edhe aftësia njerëzore, edhe produktiviteti njerëzor, janë shoqërore për nga natyra. Multimiliarderi amerikan, Warren Buffett, është ndër të paktit i cili e pranoi këtë gjë, kur deklaroi se po të kishte lindur në Bangladesh, nuk do të bëhej tjetërçka përveçse bujk.
Duke e konsideruar pabarazinë fakt të kryer dhe duke ia vënë barrën e argumentimit dhe arsyetimit atyre që afirmojnë idealin dhe nevojën për barazi, kjo njëmend dëshmon që shoqëria jonë ideologjikisht ndodhet nën kthetrat e neoliberalizmit, por njëkohësisht, edhe dëshmohet se te pabarazia si fakt i kryer s’ka asgjë të natyrshme dhe gjithçka është e imponuar.

(er.nu/Gazeta Shqiptare/BalkanWeb)
    Kthehu Dėrgo Printo Home
Komento

Dėrguar nga Timi, USA mė 09-08-2013 nė 14:50
Me nje fjale komunizem hesapi. Te gjithe te barabarte. Hmmmm Albin ne Shqiptaret e kesaj anes se kufirit Shqiptaro-Shqiptar e provuam kete njehere dhe jo per pak kohe por per 50 vjet. Nuk ndriti gje perkundrazi e beri me keq. Mesoni dicka edhe nga ne ketej se jemi nje komb dhe mire eshte ta degjojme njeri tjeterin. Politika e populizmit nuk e ndihmon kombin shqiptar.
       Shqiperia
24 Tetor 2014
Heqja e fashės 300 kwh, ERE: Preken 2.1 mln konsumatorė
2.1 mln konsumatorė do tė preken nga heqja e fashės 300 kwh tė energjisė. Enti Rregullator i Energjise bėn me dije se 76.3% e abonentėve konsumojnė deri nė 300 kwh/muaj
KOMENTO
       Kosova
24 Tetor 2014
Mblidhet LDK-ja, pritet prishja e koalicionit me Vetëvendosjen?!
Kryesia e Lidhjes Demokratike të Kosovës edhe disa minuta pritet të filloj mbledhjen për të diskutuar rreth krizës politike në vend.
KOMENTO
       Rajoni
24 Tetor 2014
Fyle në Beograd: BE kërkon të normalizoni marrëdhëniet me Kosovën
Komisioneri i zgjerimit të BE-së në largim Stefan Fyle tha sot në Beograd se Bashkimi Evropian nuk po kërkon që Serbia të njohë Kosovën dhe shtoi se ishte i kënaqur me reformat në Serbi
KOMENTO (1)
       Bota
24 Tetor 2014
Nju Jork, një mjek diagnostikohet me Ebola
Një mjek në Nju Jork, i cili ishte pak kohë më parë në Guine për të mjekuar pacientë me Ebola, është tani personi i parë në qytetin më të madh amerikan që diagnostikohet si i infektuar nga virusi vdekjeprurës
KOMENTO
       Sport
24 Tetor 2014
Vendimi i UEFA-s, Duka: Nuk refuzuam rinisjen e lojës, lojtarët ishin të dhunuar
Në një prononcim për CNN, kreu i Federatës Shqiptare të Futbollit Armando Duka e cilësoi të palogjikshëm vendimin e UEFA-s, duke theksuar se kombëtarja shqiptare nuk refuzoi rinisjen e ndeshjes

KOMENTO
       Kulture
24 Tetor 2014
Maks Velo: Partia e futi artin në shëllirën ideologjike
Në kohët kur në kor thirrej "Në një dorë kazmën, në një dorë pushkën", "Rroftë PPSH" a "Partia mbi të gjitha", as arti nuk mundi të heshtte. Në mure shkollash, institucionesh, godinash, nëpër rrugica e rrugë, në ekranin e të vetmit televizion (zëdhënës) prej partisë, mesazhet përçoheshin drejt popullit, me kazmë, pushkë, drapër, miniera, fabrika, me inxhinierë, me traktorë, me shtylla tensioni, me grushte e oxhaqe të ngritur lart
KOMENTO (2)
       Metropol
24 Tetor 2014
 Njihuni me burrin që ka 4 gra, 7 të fejuara dhe 5 dashnore -FOTO
Policia austriake ka zbuluar se shtetasi gambian Sonko Tijan, i cili jetonte në Austri, ka katër gra, 7 të fejuara dhe 5 dashnore.
28-vjeçari Tijan i ka mashtuar të gjitha këto femra nëpër bare të ndryshme

KOMENTO (1)
       Teknologji
24 Tetor 2014
Me një MasterCard përfitohet WiFi falas në të gjithë Mbretërinë e Bashkuar
Kompania e kartave të kreditit dhe shërbimeve të pagesave, MasterCard ka nënshkruar një marrëveshje me firmën britanike të shpërndarjes së internetit, The Cloud për dhënien e wifi falas në qindra vende publike në Mbretërinë e Bashkuar.
KOMENTO
      
 
 
  TV | News24 - Live
 
   
   
   
   
   
   
   
   
   
   
  Radio | Rash - Live
 
  toolbar  
   
   
 
SONDAZH
 
 
Nensondazh
 
   
 
 
BALKANWEB.TV
Rama: Fitorja e asaj nate mė e madhe se 3 pikė. UEFA minus tė madh vetes para racizmit
 
 
BALKANWEB.TV
Shqipėria humb 3 pikė, politika dėnon vendimin, AK thirrje pėr protestė
 
 
BALKANWEB.TV
Studentėt e Inxhinierisė nė protestė, kundėr rritjes sė tarifės e mesatares sė Masterit
 
 
BALKANWEB.TV
UEFA: Shqipėria humb 3-0 nė tavolinė ndeshjen me Serbinė, FSHF 100 mijė € gjobė
 
 
BALKANWEB.TV
Zhvesh gruan nudo dhe e detyron tė ec nėpėr fshat
 
 
BALKANWEB.TV
FSHF: Vendimi UEFA i padrejtė, vijojmė luftėn. avokati: Praktikisht Serbia s’ėshtė dėnuar
 
 
BALKANWEB.TV
Bojkoti, Basha: Kemi propozuar marrėveshje me garanci ndėkombėtare
 
 
BALKANWEB.TV
Kuvendi shkarkon me votim tė fshehtė Cefėn dhe Lelēajn nga KLD
 
 
BALKANWEB.TV
Prokuroria merr tė pandehur Kristaq Gervenin, mbajti gradėn qė nuk i takonte
 
 
BALKANWEB.TV
Prodhuesit e bukės: Proteinat nuk janė problemi i vetėm, Unioni veproi si monopol
 
 
BALKANWEB.TV
BIRN: Fazllic 1 mln $ 'investim' pėr PD, ua vodhi amerikanėve nė kėmbim tė njė kontrate biznesi
 
 
BALKANWEB.TV
AMA, Peza: Nesėr mblidhemi pėr kryetarin e ri, opozita tė vijė pėr dėgjesat
 
 
BALKANWEB.TV
Trami, Bozdo: Rama tė japė ‘ok’, tė mos e bllokojė pėr interesa politike
 
 
BALKANWEB.TV
Ish i pėrndjekuri urinon mbi varrin e Enver Hoxhės
 
 
BALKANWEB.TV
Femrat shqiptare jetojnė 4.3 vite mė shumė se burrat
 
 
 
 
FOTOGALERI
Bleona me Porsche prej ‘ari’
 
 
FOTOGALERI
Njihuni me qytetin fantazmė!
 
 
FOTOGALERI
Kur Tulisa tė hipėn mbi shpinė
 
 
FOTOGALERI
Ish Miss Univerisi 67 vjeēe dhe duket si 20
 
 
FOTOGALERI
Vendimi i UEFA, ironizohet keqazi Platini
 
 
FOTOGALERI
Mė nė fund Kate Middleton-it i duket barku
 
 
FOTOGALERI
Scarlett Johansson fotot nudo qė iu grabitėn nė celular
 
 
FOTOGALERI
Shtėpia mė e vogėl nė botė, 340 mijė euro pėr 17 m²
 
 
FOTOGALERI
Si i ati dhe i biri, ja ngjashmėria e yjeve
 
 
FOTOGALERI
Ēmend motra e Kim, ēfarė bukuroshe!
 
 
FOTOGALERI
Kur qeni bėhet njė jastėk perfekt pėr macet
 
 
FOTOGALERI
Zhvishet sulltanesha Hyrrem!
 
 
FOTOGALERI
Nė Romė, sfilata e parė pėr martesat gay
 
 
FOTOGALERI
Nė fushė me njė kembė, sfida e Francescos, rasti i pare nė njė kampionat pėr te rinj
 
 
FOTOGALERI
Lauren Goodger, njė belfie pėr fansat nė Instagram
 
 
FOTOGALERI
Megan Gale, nje mami seksi, topless pėr Who
 
 
FOTOGALERI
Jenifer Lopez, ndez publikun nė Vankuver
 
 
FOTOGALERI
Fustanet mė tė vaēanta tė Oscar de la Renta