BalkanWeb.TV Foto Forum Horoskopi Moti Gatimi Kontakt
ARTIKUJ TEK
Analiza
09 Gusht 2013 - 08:10 | LAJME
TRANSLATE
 
Pabarazia e shpërfillur
Nga: ALBIN KURTI
Pabarazia e shpërfillurPas krizës financiare të vitit 2008 që u quajt edhe krizë globale, janë shtuar aq shumë studimet që tregojnë se rritja e pabarazisë në shoqëri e rrit numrin e vrasjeve, numrin e të burgosurve për 1.000 banorë, dhunën në përgjithësi, obezitetin, problemet shëndetësore, numrin e tinejxhereve shtatzëna, analfabetizmin, etj. Kur analizojmë ekonominë, është pabarazia ajo së cilës i duhet kushtuar shumë më tepër vëmendje dhe jo vetëm bruto produktit vendor e bruto produktit vendor për kokë banori. Mirëpo, Qeverinë e Kosovës sigurisht që nuk mund ta kemi aleate: synimi ekonomik i saj nuk është punësimi i popullsisë (si njerëz), por rritja ekonomike (si shifër).
Pabarazia e qytetarëve në aspektin socio-ekonomik është ose pabarazi në të ardhura, ose pabarazi në pasuri, ose të dyja këto (jo vetëm për shkak se vijnë të ndërlidhura). Dallimi në të ardhura përkthehet në dallim në pasuri, i cili mandej rritet: fundja, dallimi në qira e rrit dallimin e pronave që jepen me qira. Pabarazia socio-ekonomike që mbetet e paadresuar konsiston edhe në sistem legal e juridik të pabarabartë, i cili më shumë sesa i korrigjon pabarazitë, i formalizon dhe i pasqyron ato në jetën politike, shoqërore dhe institucionale duke i sforcuar ato.
Dëshira për të bërë para e individëve, dëshira e pervertuar sepse e kufizuar te mjeti i shkëmbimit, nëse nuk kufizohet nga institucionet dhe shoqëria, i shpie në theqafje të dyja këto. Është pikërisht tatimi progresiv, ai i cili na shpëton të gjithëve, madje edhe të pasurit. Duke i pasur njerëzit të pabarabartë në shoqëri, nuk paraqet kurrfarë drejtësie shoqërore trajtimi i barabartë i njerëzve. Kjo është arsyeja pse Alternativa Qeverisëse e Lëvizjes VETËVENDOSJE! parasheh tatim progresiv në të ardhura, duke mos i parë të ndara shtetin zhvillimor dhe shtetin social, përkatësisht prodhimin dhe barazinë. Natyrisht që me qeverisjen e Lëvizjes VETËVENDOSJE! nuk do ta bëjmë tatimin progresiv në llogari të luftimit të informalitetit, por njëkohësisht duke e luftuar në mënyrë të pakompromis informalitetin e duke e zgjeruar bazën tatimore. Prandaj, shteti zhvillimor dhe shteti social e kanë të bashkangjitur aty edhe shtyllën tjetër – shtetin e së drejtës.
Barazia në ekonomi nuk është thjesht çështje etike e zelli moralizues, por edhe funksionim efikas e sukses përfitues. Tregu kosovar gjithsesi do të funksiononte shumë më mirë e do të rritej ndjeshëm, nëse do të kishim më shumë barazi. Të pasurit blejnë pse munden edhe gjëra që nuk iu nevojiten, sidomos gjëra që nuk iu nevojiten. Shpenzimet kryesore i kanë për mallra luksi, të cilat nuk i prodhojmë ne vetë në Kosovë. Më shumë barazi në Kosovë do të rriste edhe fuqinë blerëse aktuale, edhe kërkesën agregate, edhe prodhimin vendor.
Pabarazia është ofenduese. Kur njerëzit trajtohen në mënyrë të pabarabartë, ata fyhen dhe vuajnë. Kjo mandej lë pasoja në ndërtimin dhe zhvillimin e tyre emocional dhe intelektual. Duhet të kemi mirëkuptim për njerëzit që janë të kushtëzuar nga rrethanat e vështira jetësore, por edhe për ata që vuajnë pasojat e zgjedhjeve të gabuara në jetë. Ky mirëkuptim i yni duhet të shprehet në politikat sociale dhe ndarjet buxhetore.
Ata që janë të pasur a të suksesshëm, përgjithësisht besojnë që kjo është për shkak se ata janë të veçantë (për të mirë) përkundër sistemit (i cili është aq larg nga të qenit i përsosur). Mirëpo, po këta njerëz nuk duan t’i shohin të varfërit a të pasuksesshmit si viktimë të po atij sistemi (aq të papërsosur), por sërish si njerëz të veçantë (për të keq). Tipike neoliberale: gjykim i të varfërve me moralin e të pasurve. Kundrim i asistencës sociale duke presupozuar e duke ua përshkruar të tjerëve lakminë e vetvetes së tyre. Mirëpo, s’do mend se kjo gjë tashmë është kontradiktore.
Individualizmi, të cilin e kanë aq shumë për qejf neoliberalët, shikon e thekson dallimet midis njerëzve e jo ngjashmëritë dhe të përbashkëtën e tyre. Individualizmi mbetet i verbër për sa i përket shkakut dhe karakterit të suksesit të individëve. Nuk e sheh dot qysh edhe aftësia njerëzore, edhe produktiviteti njerëzor, janë shoqërore për nga natyra. Multimiliarderi amerikan, Warren Buffett, është ndër të paktit i cili e pranoi këtë gjë, kur deklaroi se po të kishte lindur në Bangladesh, nuk do të bëhej tjetërçka përveçse bujk.
Duke e konsideruar pabarazinë fakt të kryer dhe duke ia vënë barrën e argumentimit dhe arsyetimit atyre që afirmojnë idealin dhe nevojën për barazi, kjo njëmend dëshmon që shoqëria jonë ideologjikisht ndodhet nën kthetrat e neoliberalizmit, por njëkohësisht, edhe dëshmohet se te pabarazia si fakt i kryer s’ka asgjë të natyrshme dhe gjithçka është e imponuar.

(er.nu/Gazeta Shqiptare/BalkanWeb)
    Kthehu Dėrgo Printo Home
Komento

Dėrguar nga Timi, USA mė 09-08-2013 nė 14:50
Me nje fjale komunizem hesapi. Te gjithe te barabarte. Hmmmm Albin ne Shqiptaret e kesaj anes se kufirit Shqiptaro-Shqiptar e provuam kete njehere dhe jo per pak kohe por per 50 vjet. Nuk ndriti gje perkundrazi e beri me keq. Mesoni dicka edhe nga ne ketej se jemi nje komb dhe mire eshte ta degjojme njeri tjeterin. Politika e populizmit nuk e ndihmon kombin shqiptar.
       Shqiperia
01 Shtator 2014
Ndërtimet pa leje, 367 persona nën procedim, 32 të arrestuar
367 persona po ndiqen penalisht nga policia në kuadër të aksionit për ndalimin e ndërtimeve pa leje. Strukturat e Policisë së Shtetit, në zbatim të detyrave institucionale, po vijojnë me masat e ndërmarra kundër krimit mjedisor dhe ndërtimeve pa leje, duke mundësuar që në harkun kohor të një jave të evidentojnë këto raste të ndërtimeve abuzive.

KOMENTO
       Kosova
01 Shtator 2014
Nėna letėr tė hapur bashkėshortit: Kthema djalin nga Siria, duhet tė shkojė nė shkollė
“Sot Erioni do tė duhej tė vazhdonte nė klasėn e III; Nė cilėn shkollė shkon tani Erioni, Arben?”, pyet Pranvera njė nėnė kosovare e cila nėpėrmjet njė letre tė hapur i kėrkon bashkėshortit Arbentit ti kthejė djalin nga Siria
KOMENTO (3)
       Rajoni
01 Shtator 2014
Lëndohet Kryeministri Gruevski, tre javë trajtim mjekësor
Kryeministri Nikola Gruevski ka pësuar të dielën një lëndim në këmbë, gjatë aktiviteteve të zakonshme sportive.
KOMENTO
       Bota
01 Shtator 2014
Lavrov: Nuk do të ketë ndërhyrje ushtarake ruse në Ukrainë
Ministri i jashtëm i Rusisë, Sergei Lavrov, thotë se nuk do të ketë ndërhyrje ushtarake ruse në Ukrainë. Sipas tij, në bisedimet e sotme në Minsk për krizën në Ukrianë, duhet të synohet një armëpushim i menjëhershëm.
KOMENTO (1)
       Sport
01 Shtator 2014
Mazzarri: Vendimet e gjyqtarit, absurde
Samir Handanovic u desh të mbronte një penalti të akorduar pas një ndërhyrje të lehtë të Vidic në Fabio Quagliarella. Por, Mazzarri mendon se penalti ekzistoi edhe për Interin, por ajo nuk u akordua.
KOMENTO
       Kulture
31 Gusht 2014
Shuhet nė moshėn 88-vjeēare aktorja, 'Artiste e Merituar', Liza Laska
Shuhet aktorja e njohur shqiptare Liza Laska. Aktorja u nda jeta sot nė moshėn 88-vjecare duke lėnė pas njė pėrvojė tė gjatė e tė cmuar me filmin e teatrin KARRIERA NE FOTO+VIDEO
{5:20497}

KOMENTO (11)
       Metropol
01 Shtator 2014
Gëzim Myshketa: Arti në Shqipëri vuan akoma nga mentaliteti komunist
Kjo është një intervistë për dashurinë, familjen, vështirësitë, sukseset... Kjo është një intervistë për jetën e një artisti të ri, që ka po aq shumë për të rrëfyer sa çdo artist i madh
KOMENTO
       Teknologji
01 Shtator 2014
Lamtumirë messenger Microsoft, Msn mbyllet pas 15 vitesh
E lindur në 1999 si rivale e AOL Instant Messenger, pas 15 vitesh me një shërbim shumë të mirë MSN Messenger, ose Live Messenger, do ti lërë përfundimisht rrugë të lirë Skype

KOMENTO
      
 
 
  TV | News24 - Live
 
   
 
 
   
   
   
 
 
   
   
  Radio | Rash - Live
 
  toolbar  
   
   
 
SONDAZH
 
 
Nensondazh
 
   
 
 
BALKANWEB.TV
Dyshja Rama-Meta s’njeh kufi morali, promovoi drejtoreshėn qė shkaktoi vdekjen e punonjėses
 
 
BALKANWEB.TV
Macja baby siter qė arrin tė qetėsojė tė sapolindurin
 
 
BALKANWEB.TV
Konsitucionalistėt: Mandatet e ministrave, tė ndryshohet edhe Kushtetuta
 
 
BALKANWEB.TV
Rama: Jo ndryshime nė qeveri. Njė minister largohet vetėm nė rast skandali
 
 
BALKANWEB.TV
“Kathimerini”: Sulmet ndaj Anastas, qėllimi tė ēekuilibrohet harmonia fetare
 
 
BALKANWEB.TV
Pėr tė qeshur. Kur tė mbyllet dera e hotelit dhe mbetesh pėrjashta lakuriq
 
 
BALKANWEB.TV
Vjedhja e Thesarit, lėnė qelitė 5 punonjėsit e BSH
 
 
BALKANWEB.TV
Suda, elefanti i talentuar qė pikturon elefantė
 
 
BALKANWEB.TV
Rusi, hajduti bie nga kati i nėntė
 
 
BALKANWEB.TV
Reforma Kushtetuese, konstitucionalistėt: Tė bazohet nė dėshtimet e 1998
 
 
BALKANWEB.TV
PD: Krerėt e policisė pranojnė dėshtimin, pėrgėnjeshtrojnė propagandėn e Ramės
 
 
BALKANWEB.TV
Rriten pensionet pėr policėt, 2345 vetė pėrfitojnė pension maksimal
 
 
BALKANWEB.TV
De Biazi zbulon prurjet e reja, vijnė Shala e Xhaka
 
 
BALKANWEB.TV
Florida, peshkaqeni shumė pranė bregut, panik mes plazhistėve
 
 
BALKANWEB.TV
Noka: Rama hesht pėr ēdo rast inkriminimi, reagoi vetėm pėr njeriun e Metės
 
 
 
 
FOTOGALERI
William dhe Kate, udhėtarėt e njė treni tė zakonshėm
 
 
FOTOGALERI
Belen Rodriguez, selfie gjysmė nudo
 
 
FOTOGALERI
Tiranė, dhunohet e thyhet memoriali “Post Bllok”, krijuesit: Veprim i qėllimshėm
 
 
FOTOGALERI
Mariana Rodrigues, shopping i nxehtė ne Milano per modelen venezueliane
 
 
FOTOGALERI
Lamtumirė messenger Microsoft, Msn mbyllet pas 15 vitesh
 
 
FOTOGALERI
Jennifer Lawrence nudo online, hackerat trondisin showbizin
 
 
FOTOGALERI
Diktatori Korean u dhuron spektakėl shtetasve tė tij
 
 
FOTOGALERI
Ndahet nga jeta nė moshėn 88- vjeēare aktorja, Liza Laska
 
 
FOTOGALERI
Familja Gjebrea foto me ish-kryeministrin
 
 
FOTOGALERI
Chaves ėshtė gjallė?! Njė grua i ngjan tmerr
 
 
FOTOGALERI
Rudina Magjistari pushime me Xhavit Bajramin
 
 
FOTOGALERI
Ndryshon “rrufeshėm” pamja nė sheshin “Nėnė Tereza
 
 
FOTOGALERI
FC Bayern München publicitet birrės dhe lojtarėve tė rinj
 
 
FOTOGALERI
SHBA, ja Tucker, macja mė e trishtuar nė botė qė kėrkon shtėpi
 
 
FOTOGALERI
Shitet pėr 1000 euro torta e dasmės sė Lady D
 
 
FOTOGALERI
Botėrori i Volejbollit, 62 mijė tifoze pėr Poloni-Serbi
 
 
FOTOGALERI
Akuariumet mė tė veēantė nė Botė
 
 
FOTOGALERI
Mark David Chapman, vrasėsi i John Lennon pendohet pėr vrasjen