BalkanWeb.TV Foto Forum Horoskopi Moti Gatimi Kontakt
ARTIKUJ TEK
Analiza
09 Gusht 2013 - 08:10 | LAJME
TRANSLATE
 
Pabarazia e shpërfillur
Nga: ALBIN KURTI
Pabarazia e shpërfillurPas krizës financiare të vitit 2008 që u quajt edhe krizë globale, janë shtuar aq shumë studimet që tregojnë se rritja e pabarazisë në shoqëri e rrit numrin e vrasjeve, numrin e të burgosurve për 1.000 banorë, dhunën në përgjithësi, obezitetin, problemet shëndetësore, numrin e tinejxhereve shtatzëna, analfabetizmin, etj. Kur analizojmë ekonominë, është pabarazia ajo së cilës i duhet kushtuar shumë më tepër vëmendje dhe jo vetëm bruto produktit vendor e bruto produktit vendor për kokë banori. Mirëpo, Qeverinë e Kosovës sigurisht që nuk mund ta kemi aleate: synimi ekonomik i saj nuk është punësimi i popullsisë (si njerëz), por rritja ekonomike (si shifër).
Pabarazia e qytetarëve në aspektin socio-ekonomik është ose pabarazi në të ardhura, ose pabarazi në pasuri, ose të dyja këto (jo vetëm për shkak se vijnë të ndërlidhura). Dallimi në të ardhura përkthehet në dallim në pasuri, i cili mandej rritet: fundja, dallimi në qira e rrit dallimin e pronave që jepen me qira. Pabarazia socio-ekonomike që mbetet e paadresuar konsiston edhe në sistem legal e juridik të pabarabartë, i cili më shumë sesa i korrigjon pabarazitë, i formalizon dhe i pasqyron ato në jetën politike, shoqërore dhe institucionale duke i sforcuar ato.
Dëshira për të bërë para e individëve, dëshira e pervertuar sepse e kufizuar te mjeti i shkëmbimit, nëse nuk kufizohet nga institucionet dhe shoqëria, i shpie në theqafje të dyja këto. Është pikërisht tatimi progresiv, ai i cili na shpëton të gjithëve, madje edhe të pasurit. Duke i pasur njerëzit të pabarabartë në shoqëri, nuk paraqet kurrfarë drejtësie shoqërore trajtimi i barabartë i njerëzve. Kjo është arsyeja pse Alternativa Qeverisëse e Lëvizjes VETËVENDOSJE! parasheh tatim progresiv në të ardhura, duke mos i parë të ndara shtetin zhvillimor dhe shtetin social, përkatësisht prodhimin dhe barazinë. Natyrisht që me qeverisjen e Lëvizjes VETËVENDOSJE! nuk do ta bëjmë tatimin progresiv në llogari të luftimit të informalitetit, por njëkohësisht duke e luftuar në mënyrë të pakompromis informalitetin e duke e zgjeruar bazën tatimore. Prandaj, shteti zhvillimor dhe shteti social e kanë të bashkangjitur aty edhe shtyllën tjetër – shtetin e së drejtës.
Barazia në ekonomi nuk është thjesht çështje etike e zelli moralizues, por edhe funksionim efikas e sukses përfitues. Tregu kosovar gjithsesi do të funksiononte shumë më mirë e do të rritej ndjeshëm, nëse do të kishim më shumë barazi. Të pasurit blejnë pse munden edhe gjëra që nuk iu nevojiten, sidomos gjëra që nuk iu nevojiten. Shpenzimet kryesore i kanë për mallra luksi, të cilat nuk i prodhojmë ne vetë në Kosovë. Më shumë barazi në Kosovë do të rriste edhe fuqinë blerëse aktuale, edhe kërkesën agregate, edhe prodhimin vendor.
Pabarazia është ofenduese. Kur njerëzit trajtohen në mënyrë të pabarabartë, ata fyhen dhe vuajnë. Kjo mandej lë pasoja në ndërtimin dhe zhvillimin e tyre emocional dhe intelektual. Duhet të kemi mirëkuptim për njerëzit që janë të kushtëzuar nga rrethanat e vështira jetësore, por edhe për ata që vuajnë pasojat e zgjedhjeve të gabuara në jetë. Ky mirëkuptim i yni duhet të shprehet në politikat sociale dhe ndarjet buxhetore.
Ata që janë të pasur a të suksesshëm, përgjithësisht besojnë që kjo është për shkak se ata janë të veçantë (për të mirë) përkundër sistemit (i cili është aq larg nga të qenit i përsosur). Mirëpo, po këta njerëz nuk duan t’i shohin të varfërit a të pasuksesshmit si viktimë të po atij sistemi (aq të papërsosur), por sërish si njerëz të veçantë (për të keq). Tipike neoliberale: gjykim i të varfërve me moralin e të pasurve. Kundrim i asistencës sociale duke presupozuar e duke ua përshkruar të tjerëve lakminë e vetvetes së tyre. Mirëpo, s’do mend se kjo gjë tashmë është kontradiktore.
Individualizmi, të cilin e kanë aq shumë për qejf neoliberalët, shikon e thekson dallimet midis njerëzve e jo ngjashmëritë dhe të përbashkëtën e tyre. Individualizmi mbetet i verbër për sa i përket shkakut dhe karakterit të suksesit të individëve. Nuk e sheh dot qysh edhe aftësia njerëzore, edhe produktiviteti njerëzor, janë shoqërore për nga natyra. Multimiliarderi amerikan, Warren Buffett, është ndër të paktit i cili e pranoi këtë gjë, kur deklaroi se po të kishte lindur në Bangladesh, nuk do të bëhej tjetërçka përveçse bujk.
Duke e konsideruar pabarazinë fakt të kryer dhe duke ia vënë barrën e argumentimit dhe arsyetimit atyre që afirmojnë idealin dhe nevojën për barazi, kjo njëmend dëshmon që shoqëria jonë ideologjikisht ndodhet nën kthetrat e neoliberalizmit, por njëkohësisht, edhe dëshmohet se te pabarazia si fakt i kryer s’ka asgjë të natyrshme dhe gjithçka është e imponuar.

(er.nu/Gazeta Shqiptare/BalkanWeb)
    Kthehu Dėrgo Printo Home
Komento

Dėrguar nga Timi, USA mė 09-08-2013 nė 14:50
Me nje fjale komunizem hesapi. Te gjithe te barabarte. Hmmmm Albin ne Shqiptaret e kesaj anes se kufirit Shqiptaro-Shqiptar e provuam kete njehere dhe jo per pak kohe por per 50 vjet. Nuk ndriti gje perkundrazi e beri me keq. Mesoni dicka edhe nga ne ketej se jemi nje komb dhe mire eshte ta degjojme njeri tjeterin. Politika e populizmit nuk e ndihmon kombin shqiptar.
       Shqiperia
30 Tetor 2014
Drafti për miellin do të paraqitet në qeveri
Grupi i ekspertëve të bujqësisë ka përfunduar përgatitjen e draftit që përcakton standardet dhe normat e proteinave që duhet të ketë mielli, dhe së shpejti ai pritet të miratohet në qeveri për të marrë edhe fuqi ligjore
KOMENTO
       Kosova
30 Tetor 2014
Jahjaga: Po kërkoj zgjidhje e jo zgjedhje
Presidentja e Kosovës, Atifete Jahjaga deklaroi në një prononcim sot për RTK-në se po përpiqet që në takimet me liderët politikë të gjejë zgjidhje e jo zgjedhje
KOMENTO
       Rajoni
30 Tetor 2014
Maqedoni, ja shenjat e sulmit me granata ndaj godinės sė qeverisė- FOTO
Ja shenjat e sulmit me granata ndaj qeverisė sė Maqedonisė. Sulmi ėshtė regjistruar mbrėmjen e djeshme ndėrkohė qė njė vrimė e madhe ėshtė hapur nė katin e dytė tė ndėrtesės
KOMENTO
       Bota
31 Tetor 2014
SHBA: Regjimi i Assad mund të përfitojë nga sulmet amerikane kundër ISIS
Regjimi sirian i Bachar al-Assad, trupat e të cilit luftojnë kundër grupeve rebele, do të mund të përfitojë nga sulmet ajrore amerikane kundër shënjestrave të grupit të Shtetit Islamik, theksoi sot sekretari amerikan i Mbrojtjes.

KOMENTO
       Sport
31 Tetor 2014
Igli Tare: Kombëtarja të vlerësohet si skuadër , jo individë të veçantë
Igli Tare ka theksuar se meritat për atë që ndodhi në Beograd nuk duhet t’iu atribuohen individëve, por grupit.
KOMENTO
       Kulture
31 Tetor 2014
Ndahet nga jeta nė moshėn 63-vjeēare aktori i njohur Fadil Kujovska
Ėshtė ndarė nga jeta nė moshėn 63-vjeēare aktori i njohur shqiptar Fadil Kujovska. Mėsohet se Kujovska vuante prej 2 vitesh nga njė sėmundje e rėndė.
KOMENTO (1)
       Metropol
30 Tetor 2014
Rita Ora: Calvin Harris ishte i duhuri, por në kohën e gabuar
Këngëtarja e njohur me origjinë shqiptare, Rita Ora, ka folur në revistën “Cosmopolitan”, në lidhje me ish të dashurin e saj, Calvin Harris
KOMENTO (1)
       Teknologji
31 Tetor 2014
Ja si ta zbuloni kush ju ka fshirë nga lista e miqve në ‘Facebook’
Facebook refuzon të shtojë opsionin i cili të tregon se kush ju ka larguar nga lista e miqve në rrjetin social, sepse kjo ka impakt negativ tek përdoruesit.

KOMENTO
      
 
 
  TV | News24 - Live
 
   
   
   
   
   
   
   
   
   
   
  Radio | Rash - Live
 
  toolbar  
   
   
 
SONDAZH
 
 
Nensondazh
 
   
 
 
BALKANWEB.TV
Atentat me armė 40-vjeēarit me tė kaluar kriminale, pranga njėrit prej autorėve
 
 
BALKANWEB.TV
Ambasadori turk Bayraktar: Shqipėria, rol kyē pėr stabilitetin nė rajon
 
 
BALKANWEB.TV
Meta nė Marok: Pėrpjekje tė pėrbashkėta nė luftėn kundėr terrorizmit
 
 
BALKANWEB.TV
Llalla: Dėrguam para gjykatės 1 prokuror e 5 gjyqtarė, vijojmė hetimet pėr zyrtarėt
 
 
BALKANWEB.TV
Nga data 1 janar 2015 hyn nė fuqi pensioni social, ja si pėrfitohet
 
 
BALKANWEB.TV
Dervishi: Energjia, pjesė e kostove tė ujėsjellėsave, tė trajtohen si klientė specifikė
 
 
BALKANWEB.TV
Rihapin dyert 6 universitete private tė pezulluara nė gusht
 
 
BALKANWEB.TV
Ruēi kritika ministrave: Justifikoni besimin te elektorati jo tė silleni si kryeministra
 
 
BALKANWEB.TV
Kutia e ndihmės sė shpejtė, specialisti Alija: E domosdoshme kur ambulanca vonohet nė vendngjarje
 
 
BALKANWEB.TV
Fotoshopi, teknologjia qė kthen kėtė plakė, nė vajzė tė re
 
 
BALKANWEB.TV
Zv.kryetari i Komitetit tė Buxhetit nė Parlamentin Europian interviste per News24
 
 
BALKANWEB.TV
Moti per sot 30 tetor
 
 
BALKANWEB.TV
Qytetari denoncon nė News24: Njė vajzė vdiq se polici mė vonoi teksa e ēoja nė urgjencė
 
 
BALKANWEB.TV
Energjia, Rama takon pensionistėt dhe PAK: Do rrisim pensionet e kryefamiljarėve
 
 
BALKANWEB.TV
Mjeku qė e konsideron beben si kukull prej gome
 
 
 
 
FOTOGALERI
ISIS masakron edhe 30 anėtarė tė njė fisi sunni
 
 
FOTOGALERI
Dasmė romantike, nė qiell shfaqet reja nė formė zemre
 
 
FOTOGALERI
Atentat me armė njė 40-vjeēari nė Tiranė, pranga njėrit prej autorėve
 
 
FOTOGALERI
Nxjerr motrėn e tij nė eBay qė t’i gjejė burrin ideal, pėr 50 paund
 
 
FOTOGALERI
Brazil, vrasėsja gjen dashurinė nė burg dhe refuzon tė dalė
 
 
FOTOGALERI
Modelja serbe qė po ēmend Neymar
 
 
FOTOGALERI
Njė avion i vogėl pėrplaset me njė ndėrtesė nė Kansas
 
 
FOTOGALERI
Maqedoni, ja shenjat e sulmit me granata ndaj godinės sė qeverisė
 
 
FOTOGALERI
Japoni, “Princesha e trishtuar” shfaqet nė publik pas 11 vitesh
 
 
FOTOGALERI
Eric dhe Ariel, ja dasma e vėrtetė e protagonistėve tė “Sirena e vogėl”
 
 
FOTOGALERI
Shefi ekzekutiv i “Apple” pranon publikisht: Jam homoseksual
 
 
FOTOGALERI
Kim spektakėl nė ndeshjen e Lakers, korseja mbledh ‘tulet’ e Kardashian
 
 
FOTOGALERI
Kate Moss me tė kuqe, tregon vithet
 
 
FOTOGALERI
Edi Rama njė shėtitje vetėm nė Tiranė
 
 
FOTOGALERI
Jeniffer Loper, njė femėr seksi me bikini nė Instagram
 
 
FOTOGALERI
Kate Hudson, mė seksi se asnjėherė
 
 
FOTOGALERI
Jordana Brewster: ‘Kam bėrė seks nė verandė gjatė njė feste’
 
 
FOTOGALERI
Cyrus-Rihanna, sfida e trupave nudo nė Hollywood