BalkanWeb.TV Foto Forum Horoskopi Moti Gatimi Kontakt
ARTIKUJ TEK
Kulturė
18 Dhjetor 2013 - 08:53 | LAJME
TRANSLATE
 
Kristo Frasheri: Hoxha u distancua me Britaninë për çështjen e Vorio-Epirit
NGA: KRISTO FRASHERI
Kristo Frasheri: Hoxha u distancua me Britaninë për çështjen e Vorio-EpiritTIRANE-Gjatë viteve të luftës, Enver Hoxha nuk ngurroi të bashkëpunonte me Britaninë e Madhe. Siç dihet, Fronti Nacional Çlirimtar siguroi nga Londra, për nevojat e luftës kundër okupatorëve nazifashistë, ndihma në veshmbathje, në armatime e në të holla. Kur në përfundim të luftës Enver Hoxha nuk kishte më nevojë për ndihmat e Londrës, ai nuk hezitoi të distancohej prej saj. Nëse depërtojmë në thelbin e kësaj kthese, ajo u diktua jo nga motive ideologjike, por thjesht nacionaliste, meqenëse Britania e Madhe përkrahte lakmitë greke ndaj të ashtuquajturit Vorio-Epir.
 
Në vitet e para të Pasluftës, kur opinioni publik brenda dhe jashtë vendit ishte i bindur se Enver Hoxha ishte një gur shahu i mareshalit Tito dhe kur kundërshtarët e tij kujtonin se Shqipëria po shndërrohej dalëngadalë në republikën e shtatë të Federatës Jugosllave, ai sapo gjeti rastin, më 28 qershor 1948 i ndërpreu brenda një nate në mënyrë të befasishme marrëdhëniet me Partinë Komuniste Jugosllave. Më tej, me kalimin e tij në krahët e Moskës, kur paditej si një bolshevik i verbër, për t'u çliruar nga presioni i saj, ai i shkëputi në vitin 1961 në mënyrë spektakolare lidhjet me Moskën. Më vonë, kur Enver Hoxha akuzohej se po ndiqte mësimet e komunistëve ekstremistë kinezë të Mao Ce Dunit, ai i preu pa hezitim marrëdhëniet edhe me Kinën kur pa dëmin që i vinte prej tyre. Këto kthesa, shpeshherë tepër të guximshme, të cilat në jetën e përditshme të një qytetari mund të gjykohen të pamoralshme, në biografitë e burrave të shtetit duhen gjykuar të pamoralshme nëse ato dëmtojnë interesat e kombit.
 
Le të ecim më tutje. Ngjarjet e ndodhura në Shqipëri gjatë Luftës së Dytë Botërore historikisht duhen analizuar nën prizmin e detyrave kryesore që shtroheshin para vendit. Ato qenë dy: çlirimi i Atdheut nga zgjedha e okupatorëve fashisto-nazistë italo-gjermanë dhe rimëkëmbja e Pavarësisë Kombëtare e Shqipërisë. Lufta e madhe antifashiste kundër agresorëve nazistë gjermanë, fashistë italianë, militaristë japonezë, ishte një ndërmarrje planetare. Për shkak të rrezikut të madh që ata sillnin me vete, udhëheqësit e kampit të madh antifashist kërkonin pjesëmarrjen në luftën kundër tyre jo vetëm të Fuqive të Mëdha, por edhe të shteteve të vogla, madje edhe të popujve të robëruar. Thirrjet e përditshme në gjuhën shqipe që vinin nëpërmjet valëve radiofonike nga Londra, Moska dhe Nju Jorku për të rrëmbyer armët kundër agresorëve nazifashistë tregojnë për rëndësinë që Treshja e madhe Antifashiste i kushtonte edhe pjesëmarrjes shqiptare në këtë betejë historike. Ato nuk qenë thirrje për festivale apo panaire, por për të dhënë jetën në fushën e betejës. 

Disa orë përpara se Kryeministri i Italisë, Benitto Musolini të ndërmerrte më 7 prill 1939 okupacionin ushtarak të Shqipërisë, ai i drejtoi qeverisë së Tiranës një ultimatum të hartuar në stilin e gangsterëve: Kërkonte leje për të vendosur ushtritë italiane në disa pika strategjike të Shqipërisë, përndryshe do të ndërmerrte pushtimin ushtarak të mbarë vendit. Mbreti Zog nuk e pranoi ultimatumin. Refuzimi i ultimatumit qe një veprim i drejtë, por largimi i tij nga Shqipëria si kaçak, pa i shpallur Italisë gjendjen e luftës, ishte një qëndrim i gabuar, i cili rëndoi për keq, jo vetëm për të ardhmen e Shqipërisë, por edhe për kurorën e tij mbretërore. Me largimin e tij nga Shqipëria pa shpallur gjendjen e luftës dhe me shpërndarjen e qeverisë mbretërore sapo kaloi Kapshticën, Zogu e humbi të drejtën të kishte një qeveri antifashiste shqiptare në mërgim. Këtë zbrazëti konstitucionale Musolini e shfrytëzoi duke shpallur më 12 prill 1939 se Shqipëria nuk e kishte humbur statusin e një shteti të pavarur dhe se në Shqipëri kishte ndodhur vetëm një ndryshim kurore mbretërore, nga ajo e mbretit Zog, në atë të mbretit të Italisë, Viktor Emanuelit të Tretë. Me këtë manipulim konstitucional, Shqipëria mbeti pa pasur një qeveri antifashiste në mërgim, siç kishin gjithë shtetet e tjera të pushtuara të Europës.
 
Si vend i pushtuar nga Italia fashiste, vetëkuptohet se qeveria kolaboracioniste e Tiranës ishte e detyruar të ndiqte fatin e qeverisë së Romës. Si rrjedhim, në luftën që Italia fashiste i shpalli Greqisë më 28 tetor 1940, qeveria kolaboracioniste e Tiranës u detyrua, në bazë të një ligji mbretëror, të solidarizohej me Romën.
 
Me këtë rast u duk dëmi që pati Shqipëria nga mungesa e një qeverie antifashiste në mërgim. Qeveria greke e konsideroi pa të drejtë deklaratën e kolaboracionistëve të Tiranës sikur këtë luftë ia kishte shpallur Greqisë vetë Shqipëria. Në bazë të kësaj deklarate, qeveria greke u përgatit të kërkonte në fund të luftës nga Shqipëria si dëmshpërblim aneksimin e të ashtuquajturit Vorio-Epir - dhjetë rrethet jugore që në atë kohë bënin pjesë në qarqet e Gjirokastrës e të Korçës.
 
Rreziku i gjymtimit territorial ishte një arsye më tepër që shqiptarët ta intensifikonin në shkallën më të lartë rezistencën e armatosur antifashiste, me qëllim që në mbarim të luftës Shqipëria të njihej si pjesëtare e koalicionit të madh antifashist. Në këto rrethana, pas dhjetorit të vitit 1942, nën udhëheqjen e kryesisë së Frontit Nacional Çlirimtar, lufta partizane mori përpjesëtime galopante. U kalua, nga çetat lokale, në batalione krahinore; më tej, në verën e vitit 1943, nga batalionet, në brigada sulmuese; më 1944, nga brigadat, në divizione, deri në korparmata. Përkundrazi, repartet e armatosura të Ballit Kombëtar, në vend të luftës kundër okupatorëve kaluan në bashkëpunim me ta. Bashkëpunimi shpuri në shpërbërjen e tyre, derisa mbeturinat balliste dhe legaliste mërguan së bashku me repartet hitleriane jashtë vendit.
 
Kontributi që ka dhënë ushtria nacionalçlirimtare gjatë Luftës së Dytë Botërore kundër okupatorëve u analizua nga Konferenca e Paqes, e cila u zhvillua në Paris në vitin 1946. Ndër 21 shtetet që morën pjesë në këtë konferencë, vetëm njëri prej tyre - Greqia - nuk e përfilli kontributin që dha Shqipëria në Luftën e Dytë Botërore. Gjatë konferencës, kryeministri i saj, Kostandin Caldaris u ra përditë borive se, gjatë luftës Shqipëria ishte jo viktimë, por aleate e Italisë fashiste, mbasi ajo më 28 tetor 1940 i kishte shpallur luftë Greqisë. Asnjë nga pjesëtarët e tjerë të kampit antifashist nuk e miratoi tezën e Athinës. Caldaris vazhdoi deri në fund të ngulte këmbë për të mos e pranuar Shqipërinë në radhët e fitimtarëve. Duke u mbështetur në kontributin që dha ushtria nacionalçlirimtare shqiptare në Luftën e Dytë Botërore dhe pavarësisht nga argumentet juridike që përdorën miqtë e Greqisë për të përkrahur Athinën, Konferenca e Paqes nuk e cilësoi Shqipërinë shtet agresor. Në fund të punimeve të saj, Konferenca e Paqes, pavarësisht nga antipatia që disa shtete kishin ndaj qeverisë së kryesuar nga E. Hoxha, u detyruan përballë faktit kokëfortë të Luftës Nacional Çlirimtare ta pranonin Shqipërinë si aleate të Kampit të madh Antifashist. Në Konferencën e Paqes doli dhe më tepër në dritë kontributi që dha Lufta Antifashiste Nacional Çlirimtare në mbrojtjen e pavarësisë dhe të integritetit tokësor të Shqipërisë.
 
Kur dëgjon argumentet e disa pseudoanalistëve se, Lufta Nacional Çlirimtare është zhvilluar më tepër në letër se në terren, ose se, Lufta Nacional Çlirimtare i shërbente më tepër Jugosllavisë se Shqipërisë, ose se, Lufta Nacional Çlirimtare i sillte më tepër dëm se dobi pavarësisë së Atdheut, - të duket sikur është ringjallur Din Caldaris dhe pëshpërit si sufler fjalimet tashmë të harruara që ai mbante orë e çast në Konferencën e Paqes në Paris.
 
Nëse e pranojmë gjykimin e historisë, e cila mbështetet në rezultatet e arritura dhe jo në llafollogji, nuk ka përse ta mohojmë rolin pozitiv që luajti Lufta Antifashiste Nacional Çlirimtare në rivendosjen e pavarësisë kombëtare të Shqipërisë dhe në shpëtimin e atdheut nga copëtimi territorial.
(Vijon nesër) 

(a.n/Gazeta Shqiptare/BalkanWeb)
    Kthehu Dėrgo Printo Home
Komento

Dėrguar nga Metush Zenuni, Kacanik mė 19-12-2013 nė 09:56
Keshtu duhet te flet nje historian, nje shkencetar i kalibrit te Kristo Frasherit, i cili bazohet ne te dhena shkencore e historike e jo nga ndikimet e politikes ditore dhe perfitimet personale karrieriste. Mr.sc. Metush Zenuni - Historian - Kacanik - SHQIPERI.

Dėrguar nga PUPI, USA mė 19-12-2013 nė 04:50
Pershendetje Profesor.Si gjithmone analize realiste.
Profanet qe nuk kane asnje horizont dhe ne mungese te argumenteve si ne cdo rast tjeter godasin autorin.Asnjeri nuk provon qendrimi i anglise nuk eshte ai qe paraqet Profesori.me kollaj eshte te heedhesh balte se te japesh argumente

Dėrguar nga Korabi mė 18-12-2013 nė 22:18
Nuk e di se cfare e shytu Enver Hoxhen te distancohej nga Britania, por duhet thene qe ky distancim ishte ne te mire te Shqiperise, madje dhe incidenti i Kanalit te Korfuzit, edhe pse fillimisht na demtoi i tregoi Anglise qe nuk do ishte dhe aq e lehte nderhyrja e saj. Anglia ishte shprehur hapur per aneksimin e Epirit te Veriut, dhe per kete ka dokumenta dhe fakte historike, u pelqen apo jo komentuesve ketu.

Dėrguar nga enver hoxha, Hamburg mė 18-12-2013 nė 21:26
Lexova komentet verejta se shumica nuk pajtohen me historianin thash me vete athua pas 70vjetesh edhe per uck do te thuhet se nuk luftoi per liri turp nje pjes e shqiptarv me te vertet jan te pa turpshem

Dėrguar nga Lipe Gremi mė 18-12-2013 nė 19:46
Eshte nje kontribut I pacmuar I Prof.Frasherit qe me shkrimet e tij,ndonese edhe ne kete moshe te kaluar,mundohet te ndricoje ngjarje te vecanta ne historine e kombit tone.Sa per injorantet qe vazhdojne me luften kunder komunizmit,le te shohin pak mbrapa dhe te pyesin kush I shtyu ata djeme te rinj te bashkohen e te luftojne ne brigadat internacionale ne Spanje kundra Frankos,dhe instalimit te fashizmit?

Dėrguar nga gt mė 18-12-2013 nė 18:47
Kolin,

Mund te thuash se per te njejten arsye. ka pase nje rezulute para Kongresit Amerikan ne perkrahje te grekve, prej nje kongressmani nga Florida.

Dėrguar nga Kolin, ēun tirone dje - shtetas europjan sot, Francė mė 18-12-2013 nė 17:04
PO ME AMERIKĖN O I RRJEDHUR PSE U DISTANCUA E.H? APO EDHE ME TA PĖR VORIO-EPIRIN?

Dėrguar nga fiku, durres mė 18-12-2013 nė 17:02
Ky eshte nje tjeter shkrim i turpshem i nje historiani matufo komunist. Turp.

Dėrguar nga Jaku, Boston / USA mė 18-12-2013 nė 15:19
Historiani i kuq K.Frasheri po i ben kundrapeshe nje shkrimi ne gazeten Panorama qe jepte 15 fakte bazuar ne dokumentacionin e vete komunistave se E. Hoxha eshte kriminel lufte.
Une do te pyesja Kristo frasherin:
Per patriotizem e grisi E. Hoxha Marreveshjen e Mukjes?
Po intelektualet qe kishin studiuar ne perendim per patriotizem i vrau dhe burgosi?
Po lidhja jugosllavine per patriotizem u be?
Po baza ruse ne Vlore per patriotizem u lejua?
Oh harrova "Vellezerit kineze dhe miqte kosovare"

Dėrguar nga uēē mė 18-12-2013 nė 14:52
eshte koha e paqes per shpirtin tend profesor. ik i qete! e di qe do thuash qe "eshte kohe horrash per te ikur i qete", por mos harro! kur te gjithe sat****et qe e kane zhvatur e kane braktisur, duke e lene ne meshiren e fatit kete komb, ne fundin e shpirtit ka gjetur driten per te ndricuar rrugen e tij. ik i qete profesor! shqiperia eshte nje rruge qe skthehet dhe shqiptaret nje organizem me shpirt shume me te forte, nga trupi dhe oreksi i atyre qe na rrethojne.
 Vazhdimi komenteve: 1   2  
       Shqiperia
23 Shtator 2014
Dyshohet pėr eksploziv nė makinė, ish-gruaja e kėrcėnoi ‘do tė hedh nė erė’- FOTO
Ekspertėt e policisė janė duke kontrolluar mjetin, pas telefonatės dyshuese tė pronarit tė saj, i cili mėsohet se ka njė konflikt me ish-bashkėshorten e tij. Ngjarja sot nė Tiranė. (foto nga vendngjarja) (Nė pėrditėsim)
KOMENTO
       Kosova
23 Shtator 2014
Flora Brovina: Seanca plenare, të enjten e ardhshme
Kryesuesja e seancës konstituive në Kuvendin e Kosovës, Flora Brovina, ka konfirmuar se seanca e radhës do të mbahet të enjten e javës së ardhshme, përkatësisht më 2 tetor.

KOMENTO
       Rajoni
22 Shtator 2014
Maqedoni, VMRO-DPMNE paralajmëron zgjedhje të reja në nëntor
“Në rast se deputetët e opozitës të udhëhequr nga LSDM nuk kthehen në Parlament, në muajin nëntor do të shpallen zgjedhje të parakohshme parlamentare”, deklaroi shefi i grupit parlamentar të VMRO-DPMNE, Ilija Dimovski në një intervistë për televizionin Telma
KOMENTO
       Bota
23 Shtator 2014
Ban Ki-moon: Ndryshimi klimatik, rrezik për paqen
Sekretari i përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara, Ban Ki-moon, ka kërkuar nga qeveritë e të gjitha vendeve në botë, që të tregojnë përkushtim kuptimplotë për marrëveshjen klimatike, e cila pritet të nënshkruhet në vitin 2015 në Paris.
KOMENTO
       Sport
23 Shtator 2014
Rooney: Nuk jam lojtari që isha dikur
Kapiteni i Manchester United, Wayne Rooney, thotë se ai nuk është lojtari që ishte dikur, pavarësisht se ka shënuar vetëm dy gola deri tani për klubi.
KOMENTO
       Kulture
23 Shtator 2014
Shijo Vjeshtėn! Huffington Post rendit Sarandėn nė vendin e dytė
Faqja e njohur Huffington Post, nė faqen e saj online, ka renditur 10 destinacionet mė tė mira pėr tė kaluar stinėn e vjeshtės
“Business Insider”: Turizmi 10 vitet e ardhshme, Shqipėria nė 50 vendet e para

KOMENTO
       Metropol
23 Shtator 2014
Studimi: Meshkujt tullacë janë më të mirë në shtrat
Një studim më i fundit tregon se meshkujt tullacë janë më të mirë në shtrat, sesa ata që kanë flokë. Studimi i publikuar në ‘Journal of International’ studiuesit amerikanë gjetën meshkujt tullacë që kanë më pak gjasa për të zhvilluar tumoret e testikujve.
KOMENTO
       Teknologji
23 Shtator 2014
Sfida e Assange: Totalitarizmi i ri janë kolosët e Interneti
Ka sinjale të qartë se qytetërimi global po shkon drejt një antiutopie. Pyetja është: cfarë mund të bëjmë? Përgjigja është se ka disa zgjidhje – mund të jenë të mjaftueshme apo jo, por janë gjithë sa kemi
KOMENTO
      
 
 
  TV | News24 - Live
 
   
 
 
   
   
   
   
 
 
   
   
   
  Radio | Rash - Live
 
  toolbar  
   
   
 
SONDAZH
 
 
Nensondazh
 
   
 
 
BALKANWEB.TV
Komisioni i Ekonomisė diskuton rishikimin e buxhetit, Cani: Bėheshin planifikime tė fryra
 
 
BALKANWEB.TV
Vlore, dyfishohen kėrkesat pėr arsimin profesional
 
 
BALKANWEB.TV
Tahiri-Ndėrkombėtareve: Investoni qė ta asgjėsojmė drogėn qė nė mbjellje
 
 
BALKANWEB.TV
Beqaj: Barnat? Po ka mungesa nė QSUT, mbulim me barna alternativė
 
 
BALKANWEB.TV
Vlorė, djali i mėsueses plagos me pistoletė nė shkollė nxėnėsen 17-vjeēare
 
 
BALKANWEB.TV
Dorėhiqet live nga TV, gazetarja: Do luftoj pėr legalizimin e kanabisit
 
 
BALKANWEB.TV
Kinė, njė ėmbėlsirė si vepėr arti, flokė sheqeri bėhet njė lule
 
 
BALKANWEB.TV
Publikohet video e njė shqiptari duke ekzekutuar njė maroken nė Milano
 
 
BALKANWEB.TV
SHBA fillon sulmet ajrore kundėr Shtetit Islamik nė Siri
 
 
BALKANWEB.TV
Bota nė njė minutė, fotot top tė ditės
 
 
BALKANWEB.TV
Lamtumirė Ikonės sė teatrit Besa Imami!
 
 
BALKANWEB.TV
Prokuroria mbyll hetimin: Vdekja e Olldashi, aksident. Shkeli rregullat e qarkullimit
 
 
BALKANWEB.TV
Njė 2-vjeēar me leucemi, prindėrit: Ndihmė! Nuk pėrballojmė dot financiarisht mjekimin
 
 
BALKANWEB.TV
Nis ndėrtimi i Korridorit Jugor tė Gazit, Gjiknuri: Shqipėria nė hartėn energjitike tė Evropės
 
 
BALKANWEB.TV
Kinezėt rrime me ditė nė radhė Phone 6 dhe i shesin mė shtrenjtė
 
 
 
 
FOTOGALERI
Dyshohet pėr eksploziv nė makinė, gruaja e kėrcėnoi pas ndarjes ‘do tė hedh nė erė’
 
 
FOTOGALERI
Foto epike nė plazh
 
 
FOTOGALERI
Studentja ruse mbulon Mercedesin me njė milion kristale Swarovski
 
 
FOTOGALERI
Qeni tėrhiqet zvarrė me makinė, pamjet indinjojnė web-in
 
 
FOTOGALERI
Shtretėrit mė tė veēantė nė botė
 
 
FOTOGALERI
Google, njė doodle per tė inauguruar vjeshtėn
 
 
FOTOGALERI
Fotoja e parė e Beyonce shtatzėnė me Blue Ivy nė bark
 
 
FOTOGALERI
Dorėhiqet live nga TV, gazetarja: Do luftoj pėr legalizimin e kanabisit
 
 
FOTOGALERI
Nga mashkull kthehet nė femėr, mbi 100 ndėrhyrje pėr tė pasme bombastike
 
 
FOTOGALERI
Njihuni me vajzen qė ka tre gjokse
 
 
FOTOGALERI
Lamtumirė Ikonės sė teatrit Besa Imami
 
 
FOTOGALERI
Britani, njė 44-vjeēare sulmohet nė rrugė, askush s’ndėrhyn
 
 
FOTOGALERI
17-vjeēarja shqiptare shpallet “Miss Gjermania 2014”
 
 
FOTOGALERI
Ja hajdutja mė seksi nė botė!
 
 
FOTOGALERI
Pogradec, shembin hotelin buzė liqenit, 1 punėtor vdes, plagosen 2 tė tjerė
 
 
FOTOGALERI
Stefano De Martino ēantė 5 mijė euro dhuratė bashkėshortes
 
 
FOTOGALERI
Rihanna ja fotot nudo tė hakeruara
 
 
FOTOGALERI
Mamaja qė lindi dy grupe binjakėsh nė mė pak se njė vit