BalkanWeb.TV Foto Forum Horoskopi Moti Gatimi Kontakt
ARTIKUJ TEK
Kulturė
18 Dhjetor 2013 - 08:53 | LAJME
TRANSLATE
 
Kristo Frasheri: Hoxha u distancua me Britaninë për çështjen e Vorio-Epirit
NGA: KRISTO FRASHERI
Kristo Frasheri: Hoxha u distancua me Britaninë për çështjen e Vorio-EpiritTIRANE-Gjatë viteve të luftës, Enver Hoxha nuk ngurroi të bashkëpunonte me Britaninë e Madhe. Siç dihet, Fronti Nacional Çlirimtar siguroi nga Londra, për nevojat e luftës kundër okupatorëve nazifashistë, ndihma në veshmbathje, në armatime e në të holla. Kur në përfundim të luftës Enver Hoxha nuk kishte më nevojë për ndihmat e Londrës, ai nuk hezitoi të distancohej prej saj. Nëse depërtojmë në thelbin e kësaj kthese, ajo u diktua jo nga motive ideologjike, por thjesht nacionaliste, meqenëse Britania e Madhe përkrahte lakmitë greke ndaj të ashtuquajturit Vorio-Epir.
 
Në vitet e para të Pasluftës, kur opinioni publik brenda dhe jashtë vendit ishte i bindur se Enver Hoxha ishte një gur shahu i mareshalit Tito dhe kur kundërshtarët e tij kujtonin se Shqipëria po shndërrohej dalëngadalë në republikën e shtatë të Federatës Jugosllave, ai sapo gjeti rastin, më 28 qershor 1948 i ndërpreu brenda një nate në mënyrë të befasishme marrëdhëniet me Partinë Komuniste Jugosllave. Më tej, me kalimin e tij në krahët e Moskës, kur paditej si një bolshevik i verbër, për t'u çliruar nga presioni i saj, ai i shkëputi në vitin 1961 në mënyrë spektakolare lidhjet me Moskën. Më vonë, kur Enver Hoxha akuzohej se po ndiqte mësimet e komunistëve ekstremistë kinezë të Mao Ce Dunit, ai i preu pa hezitim marrëdhëniet edhe me Kinën kur pa dëmin që i vinte prej tyre. Këto kthesa, shpeshherë tepër të guximshme, të cilat në jetën e përditshme të një qytetari mund të gjykohen të pamoralshme, në biografitë e burrave të shtetit duhen gjykuar të pamoralshme nëse ato dëmtojnë interesat e kombit.
 
Le të ecim më tutje. Ngjarjet e ndodhura në Shqipëri gjatë Luftës së Dytë Botërore historikisht duhen analizuar nën prizmin e detyrave kryesore që shtroheshin para vendit. Ato qenë dy: çlirimi i Atdheut nga zgjedha e okupatorëve fashisto-nazistë italo-gjermanë dhe rimëkëmbja e Pavarësisë Kombëtare e Shqipërisë. Lufta e madhe antifashiste kundër agresorëve nazistë gjermanë, fashistë italianë, militaristë japonezë, ishte një ndërmarrje planetare. Për shkak të rrezikut të madh që ata sillnin me vete, udhëheqësit e kampit të madh antifashist kërkonin pjesëmarrjen në luftën kundër tyre jo vetëm të Fuqive të Mëdha, por edhe të shteteve të vogla, madje edhe të popujve të robëruar. Thirrjet e përditshme në gjuhën shqipe që vinin nëpërmjet valëve radiofonike nga Londra, Moska dhe Nju Jorku për të rrëmbyer armët kundër agresorëve nazifashistë tregojnë për rëndësinë që Treshja e madhe Antifashiste i kushtonte edhe pjesëmarrjes shqiptare në këtë betejë historike. Ato nuk qenë thirrje për festivale apo panaire, por për të dhënë jetën në fushën e betejës. 

Disa orë përpara se Kryeministri i Italisë, Benitto Musolini të ndërmerrte më 7 prill 1939 okupacionin ushtarak të Shqipërisë, ai i drejtoi qeverisë së Tiranës një ultimatum të hartuar në stilin e gangsterëve: Kërkonte leje për të vendosur ushtritë italiane në disa pika strategjike të Shqipërisë, përndryshe do të ndërmerrte pushtimin ushtarak të mbarë vendit. Mbreti Zog nuk e pranoi ultimatumin. Refuzimi i ultimatumit qe një veprim i drejtë, por largimi i tij nga Shqipëria si kaçak, pa i shpallur Italisë gjendjen e luftës, ishte një qëndrim i gabuar, i cili rëndoi për keq, jo vetëm për të ardhmen e Shqipërisë, por edhe për kurorën e tij mbretërore. Me largimin e tij nga Shqipëria pa shpallur gjendjen e luftës dhe me shpërndarjen e qeverisë mbretërore sapo kaloi Kapshticën, Zogu e humbi të drejtën të kishte një qeveri antifashiste shqiptare në mërgim. Këtë zbrazëti konstitucionale Musolini e shfrytëzoi duke shpallur më 12 prill 1939 se Shqipëria nuk e kishte humbur statusin e një shteti të pavarur dhe se në Shqipëri kishte ndodhur vetëm një ndryshim kurore mbretërore, nga ajo e mbretit Zog, në atë të mbretit të Italisë, Viktor Emanuelit të Tretë. Me këtë manipulim konstitucional, Shqipëria mbeti pa pasur një qeveri antifashiste në mërgim, siç kishin gjithë shtetet e tjera të pushtuara të Europës.
 
Si vend i pushtuar nga Italia fashiste, vetëkuptohet se qeveria kolaboracioniste e Tiranës ishte e detyruar të ndiqte fatin e qeverisë së Romës. Si rrjedhim, në luftën që Italia fashiste i shpalli Greqisë më 28 tetor 1940, qeveria kolaboracioniste e Tiranës u detyrua, në bazë të një ligji mbretëror, të solidarizohej me Romën.
 
Me këtë rast u duk dëmi që pati Shqipëria nga mungesa e një qeverie antifashiste në mërgim. Qeveria greke e konsideroi pa të drejtë deklaratën e kolaboracionistëve të Tiranës sikur këtë luftë ia kishte shpallur Greqisë vetë Shqipëria. Në bazë të kësaj deklarate, qeveria greke u përgatit të kërkonte në fund të luftës nga Shqipëria si dëmshpërblim aneksimin e të ashtuquajturit Vorio-Epir - dhjetë rrethet jugore që në atë kohë bënin pjesë në qarqet e Gjirokastrës e të Korçës.
 
Rreziku i gjymtimit territorial ishte një arsye më tepër që shqiptarët ta intensifikonin në shkallën më të lartë rezistencën e armatosur antifashiste, me qëllim që në mbarim të luftës Shqipëria të njihej si pjesëtare e koalicionit të madh antifashist. Në këto rrethana, pas dhjetorit të vitit 1942, nën udhëheqjen e kryesisë së Frontit Nacional Çlirimtar, lufta partizane mori përpjesëtime galopante. U kalua, nga çetat lokale, në batalione krahinore; më tej, në verën e vitit 1943, nga batalionet, në brigada sulmuese; më 1944, nga brigadat, në divizione, deri në korparmata. Përkundrazi, repartet e armatosura të Ballit Kombëtar, në vend të luftës kundër okupatorëve kaluan në bashkëpunim me ta. Bashkëpunimi shpuri në shpërbërjen e tyre, derisa mbeturinat balliste dhe legaliste mërguan së bashku me repartet hitleriane jashtë vendit.
 
Kontributi që ka dhënë ushtria nacionalçlirimtare gjatë Luftës së Dytë Botërore kundër okupatorëve u analizua nga Konferenca e Paqes, e cila u zhvillua në Paris në vitin 1946. Ndër 21 shtetet që morën pjesë në këtë konferencë, vetëm njëri prej tyre - Greqia - nuk e përfilli kontributin që dha Shqipëria në Luftën e Dytë Botërore. Gjatë konferencës, kryeministri i saj, Kostandin Caldaris u ra përditë borive se, gjatë luftës Shqipëria ishte jo viktimë, por aleate e Italisë fashiste, mbasi ajo më 28 tetor 1940 i kishte shpallur luftë Greqisë. Asnjë nga pjesëtarët e tjerë të kampit antifashist nuk e miratoi tezën e Athinës. Caldaris vazhdoi deri në fund të ngulte këmbë për të mos e pranuar Shqipërinë në radhët e fitimtarëve. Duke u mbështetur në kontributin që dha ushtria nacionalçlirimtare shqiptare në Luftën e Dytë Botërore dhe pavarësisht nga argumentet juridike që përdorën miqtë e Greqisë për të përkrahur Athinën, Konferenca e Paqes nuk e cilësoi Shqipërinë shtet agresor. Në fund të punimeve të saj, Konferenca e Paqes, pavarësisht nga antipatia që disa shtete kishin ndaj qeverisë së kryesuar nga E. Hoxha, u detyruan përballë faktit kokëfortë të Luftës Nacional Çlirimtare ta pranonin Shqipërinë si aleate të Kampit të madh Antifashist. Në Konferencën e Paqes doli dhe më tepër në dritë kontributi që dha Lufta Antifashiste Nacional Çlirimtare në mbrojtjen e pavarësisë dhe të integritetit tokësor të Shqipërisë.
 
Kur dëgjon argumentet e disa pseudoanalistëve se, Lufta Nacional Çlirimtare është zhvilluar më tepër në letër se në terren, ose se, Lufta Nacional Çlirimtare i shërbente më tepër Jugosllavisë se Shqipërisë, ose se, Lufta Nacional Çlirimtare i sillte më tepër dëm se dobi pavarësisë së Atdheut, - të duket sikur është ringjallur Din Caldaris dhe pëshpërit si sufler fjalimet tashmë të harruara që ai mbante orë e çast në Konferencën e Paqes në Paris.
 
Nëse e pranojmë gjykimin e historisë, e cila mbështetet në rezultatet e arritura dhe jo në llafollogji, nuk ka përse ta mohojmë rolin pozitiv që luajti Lufta Antifashiste Nacional Çlirimtare në rivendosjen e pavarësisë kombëtare të Shqipërisë dhe në shpëtimin e atdheut nga copëtimi territorial.
(Vijon nesër) 

(a.n/Gazeta Shqiptare/BalkanWeb)
    Kthehu Dėrgo Printo Home
Komento

Dėrguar nga Metush Zenuni, Kacanik mė 19-12-2013 nė 09:56
Keshtu duhet te flet nje historian, nje shkencetar i kalibrit te Kristo Frasherit, i cili bazohet ne te dhena shkencore e historike e jo nga ndikimet e politikes ditore dhe perfitimet personale karrieriste. Mr.sc. Metush Zenuni - Historian - Kacanik - SHQIPERI.

Dėrguar nga PUPI, USA mė 19-12-2013 nė 04:50
Pershendetje Profesor.Si gjithmone analize realiste.
Profanet qe nuk kane asnje horizont dhe ne mungese te argumenteve si ne cdo rast tjeter godasin autorin.Asnjeri nuk provon qendrimi i anglise nuk eshte ai qe paraqet Profesori.me kollaj eshte te heedhesh balte se te japesh argumente

Dėrguar nga Korabi mė 18-12-2013 nė 22:18
Nuk e di se cfare e shytu Enver Hoxhen te distancohej nga Britania, por duhet thene qe ky distancim ishte ne te mire te Shqiperise, madje dhe incidenti i Kanalit te Korfuzit, edhe pse fillimisht na demtoi i tregoi Anglise qe nuk do ishte dhe aq e lehte nderhyrja e saj. Anglia ishte shprehur hapur per aneksimin e Epirit te Veriut, dhe per kete ka dokumenta dhe fakte historike, u pelqen apo jo komentuesve ketu.

Dėrguar nga enver hoxha, Hamburg mė 18-12-2013 nė 21:26
Lexova komentet verejta se shumica nuk pajtohen me historianin thash me vete athua pas 70vjetesh edhe per uck do te thuhet se nuk luftoi per liri turp nje pjes e shqiptarv me te vertet jan te pa turpshem

Dėrguar nga Lipe Gremi mė 18-12-2013 nė 19:46
Eshte nje kontribut I pacmuar I Prof.Frasherit qe me shkrimet e tij,ndonese edhe ne kete moshe te kaluar,mundohet te ndricoje ngjarje te vecanta ne historine e kombit tone.Sa per injorantet qe vazhdojne me luften kunder komunizmit,le te shohin pak mbrapa dhe te pyesin kush I shtyu ata djeme te rinj te bashkohen e te luftojne ne brigadat internacionale ne Spanje kundra Frankos,dhe instalimit te fashizmit?

Dėrguar nga gt mė 18-12-2013 nė 18:47
Kolin,

Mund te thuash se per te njejten arsye. ka pase nje rezulute para Kongresit Amerikan ne perkrahje te grekve, prej nje kongressmani nga Florida.

Dėrguar nga Kolin, ēun tirone dje - shtetas europjan sot, Francė mė 18-12-2013 nė 17:04
PO ME AMERIKĖN O I RRJEDHUR PSE U DISTANCUA E.H? APO EDHE ME TA PĖR VORIO-EPIRIN?

Dėrguar nga fiku, durres mė 18-12-2013 nė 17:02
Ky eshte nje tjeter shkrim i turpshem i nje historiani matufo komunist. Turp.

Dėrguar nga Jaku, Boston / USA mė 18-12-2013 nė 15:19
Historiani i kuq K.Frasheri po i ben kundrapeshe nje shkrimi ne gazeten Panorama qe jepte 15 fakte bazuar ne dokumentacionin e vete komunistave se E. Hoxha eshte kriminel lufte.
Une do te pyesja Kristo frasherin:
Per patriotizem e grisi E. Hoxha Marreveshjen e Mukjes?
Po intelektualet qe kishin studiuar ne perendim per patriotizem i vrau dhe burgosi?
Po lidhja jugosllavine per patriotizem u be?
Po baza ruse ne Vlore per patriotizem u lejua?
Oh harrova "Vellezerit kineze dhe miqte kosovare"

Dėrguar nga uēē mė 18-12-2013 nė 14:52
eshte koha e paqes per shpirtin tend profesor. ik i qete! e di qe do thuash qe "eshte kohe horrash per te ikur i qete", por mos harro! kur te gjithe sat****et qe e kane zhvatur e kane braktisur, duke e lene ne meshiren e fatit kete komb, ne fundin e shpirtit ka gjetur driten per te ndricuar rrugen e tij. ik i qete profesor! shqiperia eshte nje rruge qe skthehet dhe shqiptaret nje organizem me shpirt shume me te forte, nga trupi dhe oreksi i atyre qe na rrethojne.
 Vazhdimi komenteve: 1   2  
       Shqiperia
22 Korrik 2014
Kavajė, ekzekutohet me breshėri plumbash 27-vjeēari
Njė 27-vjeēar ėshtė ekzekutuar me armė zjarri nė qytetin e Kavajės. Ngjarja ka ndodhur rreth orės 20:45 tė mbrėmjes sė sotme. Policia bėn me dije se viktima ėshtė Andi Peqini (ne perditesim)
KOMENTO (3)
       Kosova
22 Korrik 2014
Pa marrëveshje finale për barrikadën
Bashkimi Evropian ka njoftuar se grupet punuese që janë takuar të marten për çështjen e barrikadave në Mitrovicë janë pajtuar vetëm që të vazhdojnë negociatat gjatë javëve në vijim
KOMENTO
       Rajoni
22 Korrik 2014
Protestuesit shqiptarë para gjykatave maqedonase për rastin “Monstra”
Në Gjykatën Themelorë Shkupi 1 sot filloi gjykimi i tetë protestuesve, të cilët protestuan më 4 korrik në Shkup, për shkak të aktvendimit për rastin “Monstra”.
KOMENTO
       Bota
22 Korrik 2014
UNICEF: 121 fëmijë të vrarë që nga fillimi i krizës në Gaza
Në total 121 fëmijë palestinezë janë vrarë në Gaza që nga shpërthimi i krizës, më 8 korrik, e deri tani. Kjo u njoftua sot nga UNICEF-i në Gjenevë. ”Të vrarë janë 84 djem dhe 37 vajza mes moshës pesë muajsh dhe 17 vjeç
KOMENTO
       Sport
22 Korrik 2014
Rodriguez kalon për 80 milionë euro te Real Madrid
Ajo që flitej prej ditësh ka formë formë zyrtare. Sulmuesi kolumbian Hames Rodriguez ligjërisht është pjesëtar i skuadrës kampione të Europës, Real Madrid
KOMENTO
       Kulture
22 Korrik 2014
Del në shitje ishulli ku u firmos Magna Carta
Katër milionë stërlina nuk janë shumë, nëse mendoni se mund të bleni vendin ku mendohet se është nënshkruar “Magna Carta” në vitin 1215, që konsiderohet si dokumenti i parë që mishëron të drejtat themelore të qytetarit
KOMENTO
       Metropol
22 Korrik 2014
Në Paris edhe hotelin mund ta pagush aq sa do!
Kaloni një natë në hotel në zemër të Parisit dhe mund të paguash aq sa dëshiron. Është një veprim që lë gjithçka në ndërgjegjen e bujtësit duke filluar nga pesë hotele luksoze në kryeqytetin francez
KOMENTO
       Teknologji
22 Korrik 2014
I burgosuri jep provimin e Doktoraturės me Skype
Njė student i cili ndodhet i paraburgosur nė IEVP “Mine Peza” ka dhėnė sot provimin e Doktoraturės me Skype. Drejtoria e Burgjeve bėn me dije se Alban Bardhi student nė Universitetin e Romės dha provimin pėr degėn Histori-Gjeografi
KOMENTO (1)
      
 
 
  TV | News24 - Live
 
   
 
 
   
   
   
 
 
   
   
  Radio | Rash - Live
 
  toolbar  
   
   
 
SONDAZH
 
 
Nensondazh
 
   
 
 
BALKANWEB.TV
Pr/ligji pėr policinė, MB: Vendi i punės, sipas gradės. Doshi: Drejtuesit e policisė tepelenas
 
 
BALKANWEB.TV
"Drejtėsia", Basha: Rama-Meta e nisėn me sindromėn e vitit zero, damkosėn sistemin
 
 
BALKANWEB.TV
Veliaj: Ligji i ri pėr PAK nuk heq tė drejta, pastron skemėn nga abuzuesit
 
 
BALKANWEB.TV
‘Territorialja’, Cara: Vota ime kundėr pėr kėtė variant. Po i bėhet dhuratė partive
 
 
BALKANWEB.TV
Tornado nė Sarandė
 
 
BALKANWEB.TV
Reforma territoriale, Ēuēi: Dėrgojmė nė kuvend projektin final me 61 bashki
 
 
BALKANWEB.TV
Video shokuese nė Gaza, i riu kėrkon familjarėt nė gėrmadha, vritet me snajper
 
 
BALKANWEB.TV
PD: Krimi po rritet, qeveria po e lufton me policė kartoni
 
 
BALKANWEB.TV
PD: Heshtja e Ramės nė shėrbim tė aleancės me krimin
 
 
BALKANWEB.TV
Masakra nė Fier, dėshmitari: Bajrami mė tha i vrava tė gjithė, mė trajtonin keq
 
 
BALKANWEB.TV
Tregtarėt peticion kundėr mbylljes sė tregut: Nė rrugė, 5 mijė persona
 
 
BALKANWEB.TV
“Lungomare”, grupet e interesit kundėr: Kėrkojmė rishikim, projekti ka ndryshime
 
 
BALKANWEB.TV
Kreu i Bashkisė sė Leskovikut: Ndarja qė na ėshtė ofruar, si ajo e diktaturės
 
 
BALKANWEB.TV
Tuneli i Hamasit hidhet nė erė nga ushtria izraelite
 
 
BALKANWEB.TV
Vlorė, propozim origjinal pėr martesė. Bėn sikur mbytet, shfaqet me unazė nė dorė
 
 
 
 
FOTOGALERI
Humb vajzėn nė avionin malazian, njė prind holandes i shkruan Putin
 
 
FOTOGALERI
Kim pushime familjare, por tė gjithė i kanė sytė tek fundshpina e saj
 
 
FOTOGALERI
Amanda, gruaja qė paguhet pėr tė shtypur meshkujt
 
 
FOTOGALERI
SHBA, nxirret nė ankand pianoja e filmit “Casablanca”
 
 
FOTOGALERI
Candice Huffine, modelja 90 kg, e para nė kalendarin Pirelli
 
 
FOTOGALERI
Ndėrron jetė nė moshėn 21- vjeēare aktorja Skye Mēole Bartusiak
 
 
FOTOGALERI
D’Amico dhe Gigi Buffon puthje dhe ledhatime nė jaht
 
 
FOTOGALERI
Tornado nė Sarandė
 
 
FOTOGALERI
Elisabetta Canalis do martohet me Brian Perri nė shtator
 
 
FOTOGALERI
Kim Kardashian, forma bombastike nė rrjetet sociale
 
 
FOTOGALERI
Elisabetta Gregoraci nudo me Flavio Briatore
 
 
FOTOGALERI
Jennifer Lopez 44 vjec, e mrekullueshme me bikini nė Instagram
 
 
FOTOGALERI
Belen mediton, Di Stefano me tatuazh te ri
 
 
FOTOGALERI
Parqet ujore me te cmendura ne bote
 
 
FOTOGALERI
Fier, kundėrshtonte fejesėn e mbesės, 73-vjeēari masakron familjen me armė gjahu
 
 
FOTOGALERI
Mesila Doda dhe Enkel Demi, rafting nė Vjosė me tė bijėn
 
 
FOTOGALERI
Jolie dhe Pitt bashkė nė setin e xhirimeve pas 9 vitesh
 
 
FOTOGALERI
Modelja seksi nuk gjen partner, krijon faqe online pėr njohje