Qindra mijëra qytetarë pritet të dalin në rrugët e Francës këtë të enjte, 5 nëntor, në një ditë kombëtare protestash dhe grevash, ku pesë sindikata kanë bashkuar forcat kundër qeverisë. Autoritetet presin pjesëmarrjen e 500 mijë deri në 700 mijë demonstruesve në të gjithë vendin, ndërsa dhjetëra mijëra persona pritet të marshojnë vetëm në Paris.
Mobilizimi nisi në shtator me protestat e nxënësve të shkollave të mesme kundër kushteve dhe mungesës së burimeve në arsim, por më pas u zgjerua duke përfshirë punëtorët dhe lëvizjen e jelekverdhëve. Në qendër të kërkesave janë rritja e pagave përballë kostos së jetesës, mbrojtja e shërbimeve publike dhe rritja e pagës minimale, e njohur si Smic, e cila aktualisht është 12.31 euro në orë.
Pesë sindikata nga sektori publik dhe ai privat kanë bërë thirrje për grevë, duke kërkuar gjithashtu një rritje neto prej 100 eurosh në muaj. Kryetarja e CFDT-së, Marylise Léon, deklaroi se kërkesat nuk lidhen vetëm me pagën minimale, por me nevojën për të përmirësuar të ardhurat e punonjësve në kushtet e rritjes së çmimeve.
Ministri i Brendshëm, Laurent Nuñez, ka njoftuar angazhimin e 70 mijë policëve dhe xhandarëve në të gjithë Francën, duke paralajmëruar një reagim të fortë ndaj çdo akti dhune. Autoritetet kanë identifikuar disa rreziqe të mundshme, përfshirë ndërhyrjen e grupeve radikale, plaçkitjet dhe organizimin e marshimeve të paautorizuara.
Më shumë se 250 aktivitete proteste janë planifikuar në të gjithë vendin. Ndërprerje janë raportuar në shkolla, spitale dhe transportin publik, ndërsa punonjësve u është kërkuar të ndalojnë edhe prodhimin në rafineritë e naftës.
Sipas Ministrisë së Arsimit, rreth 81 lice, shkolla të mesme për nxënësit nga 15 deri në 18 vjeç, ishin mbyllur të enjten në mëngjes. Grevat kanë prekur gjithashtu rreth 17.5% të shkollave fillore.
Ndërkohë, ndërprerjet në centralet bërthamore pritet të bëjnë që Franca të importojë më shumë energji elektrike sesa prodhon gjatë kësaj dite.
Qeveria është përpjekur të ulë pakënaqësinë për rritjen e kostos së jetesës përmes masave për karburantet, duke liruar 10 milionë fuçi naftë nga rezervat strategjike. Gjithashtu, ministrat u kanë premtuar nxënësve reformimin e platformës së kontestuar të pranimeve në universitete, Parcoursup, me synimin që ajo të zëvendësohet deri në vitin 2028.
Marshimi kryesor në Paris do të zhvillohet nga Place de la République drejt Place de la Nation. Sindikatat kishin kërkuar një itinerar tjetër, nga Place de la Bastille drejt Place de la Concorde, që do t’i afronte protestuesit pranë Asamblesë Kombëtare dhe Pallatit Élysée, por autoritetet nuk e miratuan këtë propozim.
Udhëheqësit sindikalë kanë kritikuar kufizimet e vendosura për marshimet, duke kërkuar më shumë hapësirë për protestuesit në qendër të kryeqytetit. Ndërkohë, lëvizja e jelekverdhëve, e njohur për protestat kundër kostos së lartë të jetesës, ka bërë thirrje për bllokada dhe demonstrata të tjera edhe të premten dhe të shtunën.
Protestat e fundit në Francë janë shoqëruar edhe me episode dhune. Më 17 tetor, përplasjet në disa qytete përfunduan me plaçkitjen e më shumë se 2 mijë dyqaneve dhe djegien e ndërtesave historike. Për këtë arsye, autoritetet kanë shtuar masat e sigurisë, ndërsa sindikatat synojnë që mobilizimi i kësaj të enjteje të shndërrohet në një nga protestat më të mëdha kombëtare të muajve të fundit.
