Ligjvënësit evropianë kanë miratuar hapjen e bisedimeve me Këshillin e BE-së mbi një kuadër të ri ligjor të diskutueshëm për të krijuar mekanizma në të gjithë bllokun për të dëbuar migrantët e paligjshëm, duke përfshirë krijimin e të ashtuquajturave “qendra kthimi” të vendosura në vende të treta.
Ideja për të krijuar qendra paraburgimi de facto jashtë kufijve të BE-së për të mbajtur migrantët që konsiderohen se nuk kanë të drejtë të qëndrojnë brenda bllokut është kundërshtuar nga grupet e të drejtave të njeriut dhe forcat politike pro-migrimit. Sipas Rregullores së propozuar të Kthimit, e cila është ende në fazat e hershme të procesit legjislativ, njerëzit e shënuar për deportim në BE do të dërgohen në “qendra kthimi” jashtë vendit në vend që të qëndrojnë brenda bllokut duke pritur dëbimin. Kritikët këmbëngulin se skema synon të zhdukë migrantët e parregullt dhe azilkërkuesit e dështuar në një “vrimë të zezë ligjore”.
Reforma e propozuar kaloi në votim plenar të enjten, pasi tre grupe politike të krahut të majtë, përkatësisht S&D, të Gjelbrit/EFA dhe e Majta, kishin paraqitur kërkesa veçmas për të. Grupet kërkuan të sfidonin një vendim të marrë nga Komiteti i Lirive Civile në fillim të këtij muaji, kur organi miratoi legjislacionin e propozuar për të hyrë në negociata ndërinstitucionale. Përpjekja dështoi, me 389 eurodeputetë që votuan në favor të kalimit në fazën tjetër të procesit legjislativ me propozimin, ndërsa 206 votuan kundër dhe 32 abstenuan.
Rezultati i votimit është dënuar ashpër nga shumë grupe të të drejtave të njeriut, të cilat akuzuan partitë e krahut të djathtë dhe ato anti-imigracion për shtyrjen përpara të një iniciative të supozuar të keqmenduar.
Drejtoresha e institucioneve evropiane të Amnesty International, Eve Geddie, për shembull, tha se reforma e propozuar nuk kishte marrë “shqyrtim të duhur ose vlerësime kuptimplote të të drejtave të njeriut”.
“Kjo shënon një trend në rritje drejt politikave gjithnjë e më të dëmshme, përjashtuese dhe drakoniane mbi migracionin, me pasoja shqetësuese për procesin e rregullt ligjor dhe hartimin e politikave të bazuara në prova. Larg reduktimit të parregullsive, këto propozime rrezikojnë të bllokojnë më shumë njerëz në situata të pasigurta”, tha ajo në një deklaratë.
Rregullorja e Kthimit u propozua në mars të vitit të kaluar, me qëllim zëvendësimin e Direktivës së Kthimit të vitit 2008, e cila i dha përparësi “kthimit vullnetar” të migrantëve të paligjshëm dhe azilkërkuesve të dështuar. Në dhjetor 2025, 19 shtete anëtare të BE-së i kërkuan Komisionit Evropian të ndihmonte në financimin e “qendrave të kthimit” jashtë bllokut, duke i përshkruar ato si “zgjidhje inovative” për të adresuar fluksin e migrantëve, i cili ka qenë duke e munduar bllokun për më shumë se një dekadë.
