Në emisionin “Autokton” me autore Anila Ahmataj, u soll historia e jashtëzakonshme e familjes Buxhakaj nga fshati Ramicë i Labërisë. Një dokumentar që ndërthur historinë kombëtare me fatin e një familjeje shqiptare, ku heroizmi, sakrifica, dhimbja dhe dashuria prindërore ecin krah për krah përgjatë brezave.
Dokumentari nis me historinë e Ramicës, një prej fshatrave më patriotikë të Labërisë, që ndër shekuj ka nxjerrë burra të pushkës dhe të besës. Në këtë truall lindi Shuaip Haxhi Buxhakaj, i cili, së bashku me vëllanë e tij Shakon, u rreshtuan në çetën e Ramicës nën komandën e Çaush Tafilit, duke marrë pjesë në Luftën e lavdishme të Vlorës. Më 16 qershor 1920, në betejën e përgjakshme të Majës së Vreshtave të Mëdha, dy vëllezërit ranë dëshmorë në të njëjtën ditë, duke shkruar me gjakun e tyre një nga faqet më të ndritura të historisë së kësaj lufte.
Rrëfimi vijon me jetën e Sinan Buxhakajt, djalit të Shuaipit, i cili mbeti jetim vetëm pak muajsh. Ai u rrit larg babait, mes varfërisë, punës së rëndë dhe sakrificave të panumërta, por nuk u largua kurrë nga amaneti i të atit. Edhe Sinani mori armët në mbrojtje të Shqipërisë gjatë Luftës Nacionalçlirimtare, duke u plagosur në luftë dhe duke dëshmuar se gjaku i dëshmorit vazhdonte të rridhte në damarët e tij.
Një pjesë veçanërisht prekëse e dokumentarit i kushtohet Veziko Buxhakajt, një gruaje që jeta e vuri përballë sprovave më të rënda. E mbetur e ve me katër fëmijë të vegjël, ajo u detyrua nga varfëria dhe rrethanat e kohës të ndahej prej tyre, duke jetuar për vite me radhë me plagën e një nëne që nuk reshti kurrë së menduari për bijtë e saj.
Pas shumë vitesh, dy djemtë e saj, Ismeti dhe Dilaveri, tashmë burra, u nisën drejt Ramicës në kërkim të nënës. Takimi i tyre u kthye në një nga momentet më prekëse të dokumentarit, kur, pas një heshtjeje të gjatë, ata i thanë vetëm pak fjalë: “Nënë… jemi ne, djemtë e tu.”
Një përqafim që shkrin dekada dhimbjeje dhe ndarjeje, duke dëshmuar se dashuria e një nëne nuk shuhet kurrë. Dokumentari sjell gjithashtu historinë e familjes së madhe që Sinani dhe Veziko ndërtuan me shumë mund, duke rritur dymbëdhjetë fëmijë dhe duke u bërë shembull i sakrificës, dinjitetit, punës së ndershme dhe dashurisë për familjen.
Historia e familjes Buxhakaj është më shumë se historia e një fisi. Ajo është historia e shumë familjeve shqiptare që paguan çmimin më të lartë për lirinë e vendit, por që, pavarësisht plagëve të jetës, ruajtën besën, njerëzinë dhe dashurinë për njëri-tjetrin. Një rrëfim i fuqishëm që kujton se liria, familja dhe Atdheu mbështeten mbi sakrificat e njerëzve të thjeshtë, të cilët me veprën e tyre mbeten të pavdekshëm në kujtesën e kombit.
