Nga Skifter Këlliçi
(KATAR, 2022)
Lajmi se FIFA kishte vendosur që Botërori i 21-të i Futbollit do të zhvillohej në Katar, ngjalli habi në tërë ruzullin tokësor , sepse ky vend me sipërfaqe 11.571 kilometra katrorë dhe popullsi rreth 3 milonë banorë, ishte një liliput në Gjirin Persik, ngjitur me Arabinë Saudite, vend gjigand me sipërfaqe prej 2.149.690 kilometra katrorë dhe me rreth 34 milionë banorë . Dhe kishte fituar këtë privilegj në konkurencë të ashpër me vende të tilla si SHBA-ja, Koreja e Jugut, Japonia, dhe Australia!
Si mund të zhvillohej një botëror futbolli, për herë të par në një vend të Lindjes së Mesme, ku temperaturat gjatë verës arrinin në …50 gradë dhe në mesnatë…40 gradë ?! Por, për shkaqet e mësipërme FIFA e kishte zgjidhur këtë problem, sepse Botërori do të zhvillohej në këtë vend gjatë muajit… dhjetor. Të gjitha stadiumet do të ishin të pajisura me sisteme ftohjeje, të cilat siguronin që temperaturat të mos kalonin kurrë 27°C, duke garantuar kështu kushte optimale loje dhe një mjedis të rehatshëm për shikuesit në çdo kohë.
Sidoqoftë, ky botëror pati një ve$ori ta panatyrshme: kampionatet kombëtare të futbollit të vendeve evropiane dhe shumë vendeve të tjera të botës do të ndërpriteshin në dhjetor, për t’ia lënë vendin këtij botërori, dhe do të vazhdonin në janar të vitit tjetër.
Përveç Stadiumit Ndërkombëtar Khalifa, me 45,857 vende, dhe i përfunduar në vitin 2010, kur FIFA vendosi që Botërori 2026 të zhvillohej në Katar, gjashtë nga shtatë stadiume të tjera që pritën Kupën e Botës, ishin krejtësisht të reja, kurse një ishte një strukturë ekzistuese që iu nënshtrua zgjerimit.
Ja disa prej tyre: stadiumi Lusail me 88,966 ndenjëse, stadiumi Al Bayt, me 68,895 vende, i projektuar në formën e një tende beduine, të dy në Doha; stadiumi Al Janou me 44,325 ndenjëse, i ngritur në Al Ëakrah, qytet satelit në juglindje të Dohas, stadiumi 974, i quajtur kështu nga kodi ndërkombëtar telefonik i Katarit (+974) me 44,089 ndenjëse , stadiumi i Qytetit të Arsimit me 44,667 ndenjëse, stadiumi Al Thumama me 44,400 ndenjëse. etj
Një rrjet i ri metroje, që përfshinte një total prej 320 km, u ndërtua posaçërisht për këtë ngjarje. Gjithsej për ndërtimin ose rikostrucionin e stadiumene dhe për ndërtimin e objekteve të tjerajo sportive, u investuan reth 200 miliardë $.
Pas pushtimit rus të Ukrainës, që filloi më 24 shkurt të vitit 2022, dhe pas njoftimit të një sërë sanksioneve që do të ndikonin në pjesëmarrjen e Rusisë në veprimtaritë ndërkombëtare të futbollit, FIFA dhe UEFA pezulluan Federatën e Ruse të Futbollit nga të gjitha veprimtaritë ndërkombëtare duke përfshirë çdo pjesëmarrje të mundshme në finalet e Kupës së Botës Katar 2022.
Faza e ndeshjeve në grupe
GRUPI A
Në këë Botërori të zotët e shtëpisë, sidoqë pa përvojë ndërkombëtare, pritej të gjunjëzonin Ekuadorin, vizitor i disa botërorëve, por nuk ndodhi kështu, pasi ekuadorianët fituan pa shumë telashe 2-0. Ishte hera e parë që skuadra e një vendi organzues i kuvendit më të madh të një botërori futbolli të mos fitonte ose barazonte në ndeshjen përuruese të tij. Po me këtë rezultat Holanda mposhti Senegalin. Sfida midis këtyre dy fituesve u mbyll paqësisht 1-1. Ishin pastaj holandezët që mënjanuan përfundimisht Katarin nga ky botëror, (2-0), duke bërë kështu që përfaqësuesja e tij të ishte e dyta që i jepte lamtumirën një botërori pas Bashkimit Jugafrikan, që kishte organizuar Botërorin 2010. Me fitoren 2-1 kundër ekuadorianëve, Senegali zuri n vendin e dytë në grup dhe u kualifikua dhe ai për në betëjat e adhshmë të këtij botërori.
GRUPI B
Në këtë grup, Anglia, nënkampione Evropës, dermoi Iranin,(6-2), lojtarët e të cilit para fillimit të ndeshjes nuk kënduan himnin e tyre, në shenjë solidariteti me bashkatdhetarë të tyre, që protestonin kundër pushtetit diktatorial të Khameneit. Dramatike pritej të ishte ndeshja e amerikanëve kundër skuadrës iraniane. Dh kjo për arsye politike. Ajo zgjati 29 minuta për shkak të kontrollit të disa episodeve në VAR, (10’ në pjesën e parë dhe 19’ në pjesën e dytë), duke e kthyer këtë ndeshje në më të gjatën e të gjithë botrorëve. Amerikanët, jo pa dritherime, fituan me meritë 1-0, pastaj barazuan 0-0 me anglezët , që pasi mundën Uellsin 3-0, u renditën të parët në grup duke lënë të dytët transaatlantikët e Veriut.
Grupi C
Të papriturën e parë e këtij botërori e koleksionoi Argjentina në ndeshjen hapëse të këtij grupi, e cila pas 35 ndeshjesh pësoi një humbje të befasishme nga Arabia Saudite. Fillimthi udhëhoqën jugmamerikanët me anë të një 11-metërshi, të shndërruar në gol nga Messi. Pritej tashmë një goleadë e tyre, por në pjesën e dytë sauditët e befas barazuan me anë të Saleh Al-Shehrit dhe jo vetëm kaq, por i shastisën kndërshtarët “prepotentë”, kur shënuan golin e fitores me anë të Al-Dausarit. Në minutat e fundit, jugamerikanët me Mesin në krye, disi të $oroditur , nisën një mësymje në ballë të gjëë por nuk mposhtën dot kështjellën kundërshtare. Kështu beteja përfundoi 2 -1 për sauditët. Por në takimin e dytë kundër Polonisë së Leëndovskit ata, dëshmuam se “e kishin kufirin deri te thana”, sepse humbën 2-0. Si të ndiqnin shembullin e polakëve, edhe argjentinasit mposhtën Meksikën me të njejtin rezultat, që u përsërit pastaj në takimin e tretë që Mesi me shokë e fituan kundër polakëve të Lëvandovskit. Në këtë pështjellim, Argjentina u rendit e para, e ndjekur nga Polonia. Por polakët me golaverazh më të mirë u kualfikuan për në fazën e dytë pas…36 vitesh. Meksika dhe Arabia Saudite bënë gadi valixhet dhe u kthyen në shtëpi.
GRUPI D
Në këtë grup , ku bënin pjesë Franca, Danimarka, Auatralia dhe Tunizia, të papriturën më të madhe e shkaktuan danezët qëu renditën të…fundit, duke grumbulluan vetem 1 pikë, (0-0) me tunizianët që mposhtën francezët 1-0.
Rezultatet:
Francë- Australi, 4-1; Danimarkë -Tunizi, 0 – 0; Tunizi – Australi 0-1; Francë – Danimarkë 2-1; Tunizi-Francë 1 – 0; Australi – Danimarkë 1-0.
Renditja: Franca 6 pikë, Australia 6, Tuniza 4 , Danimarka 1 pikë.
GRUPI E
Në ndeshjen e parë të Grupit E, Japonia arriti një fitore surprizë kundër Gjermanisë, e cila kryesonte në pjesën e parë me anë të një 11-metrshi të Gundoganit dhe ishte favorite para ndeshjes, por që në pjesën e dytë pësoi dy gola nga japonezët Doan dhe Asano. Në ndeshjen e dytë, Spanja i përmbushi parashikimet duke mposhtur lehtësisht Kosta Rikën 7–0, e ndihmuar nga dy gola nga Ferrán Torresit.
Në raundin e dytë, Kosta Rika siguroi një fitore të ngushtë, 1- 0 ndaj Japonisë, falë një goli nga Fulleri, në një ndeshje të karakterizuar nga pak mundësi shënimi, ku skuadra kostarikane regjistroi një gjuajtje të vetme në portën kundërshtare. Përballja midis Spanjës dhe Gjermanisë, përfundoi në barazim 1-1 pas një goli nga Morata në minutën e 62-të dhe një goli barazimi nga Fëllkrug në minutën e 83-të, duke lënë të gjitha renditjet përfundimtare të grupit të vendoseshin në ditën e fundit të ndeshjeve.
Në raundin e fundit, Japonia mposhti Spanjën 2–1, duke siguruar vendin e parë në grup dhe duke u kualifikuar për në raundin e 16-tave. Spanja, pavarësisht nga humbja, përfundoi në vendin e dytë dhe avancoi në raundin e 16-tave, ku do të përballej me Marokun. Në ndeshjen tjetër, Gjermania mposhti Kosta Rikën, 4-2, e ndihmuar nga dy gola të Havercit. Pavarësisht nga ky rezultati, Gjermania përfundoi në vendin e tretë për shkak të një diference të pafavorshme golash krahasuar me Spanjën, dhe u mëmnjanua së bashku me Kosta Rikën, e cila përfundoi në “bisht” të grupit.
GRUPI F
Ndeshja e parë e këtij grupi midis Marokut dhe Kroacisë, përfundoi pa gola pas 90 minutash loje paqësore. Në ndeshjen e dytë, Belgjika siguroi një fitore të ngushtë 1–0 ndaj Kanadasë, falë një goli të Batshuait. Ishte një ndeshje e luftuar fort, ku kanadezët krijuan raste të shumta, përfshirë një goditje 11-metrshi të humbur. .
Raundi i dytë filloi me një fitore të papritur për Marokun ndaj Belgjikës, (2-0) n fillim të pjesës së dytë nga Saisi dhe Abiukhlali. Në ndeshjen tjetër, Kroacia mundi Kanadanë 4- 1, duke e eliminuar kështu nga turneu. Në raundin e fundit të ndeshjeve, përplasja midis Kroacisë dhe Belgjikës përfundoi në barazim pa gola, pavarësisht nga rastet e shumta të krijuara nga skuadra belge. Ndërkohë, Maroku mposhti Kanadanë, 2 – 1, duke siguruar vendin e parë në grup dhe duke u kualifikuar për në raundin e 16-shes për herë të dytë në historinë e tij (e para ishte në vitin 1986). Kroacia, nënkampione në fuqi e Kupës së Botës, përfundoi si nënkampione në grup. Belgjika dhe Kanadaja, duke përfunduar përkatësisht të tretat me 4 pikë dhe të katërtat me 0 pikë, u mënjanuan nga ky botëror.
Grupi H
Nisi me përballjen midis Uruguait dhe Koresë së Jugut, e cila përfundoi pa gola pas një përballjeje të barazpeshuar. Në ndeshjen e dytë Portugalia mundi Ganën 3–2 në një ndeshje të luftuar që deri në $astet e fundin, që nuk pati “armëpushim”. Kristiano Ronaldo, i cili shënoi një 11-metërsh në këtë ndeshje, u bë lojtari i parë që shënoi në pesë botërorë të futbolliit.
Në ndeshjen e dytë Gana siguroi një fitore 3-2 ndaj Koresë së Jugut, pjesërisht falë një dygolëshi të Kudus, pasi koreanët kishin barazuar rezultatin në 2–2 me anë të golave të #o Gue-Sungut. Portugalia mundi Uruguain 2–0, falë gjithashtu një dygolëshi të Bruno Fernandesit, duke siguruar kështu kualifikimin për në raundin e 16-tave, kurse fati i vendit të dytë kualifikues mbeti i pavendosur.
Në raundin e fundit të ndeshjeve, Koreja e Jugut papritur gjunjëzoi Portugalinë 2–1, me një gol të fitores në minutën e 91-të nga Huang Hi-#anit. Ky rezultat i kualifikoi koreanët për në raundin e 16-tave për herë të tretë. Uruguajnët siguruan një fitore ndaj Ganës me dy gola të të De Arraskaetas, por.. më kot. Portugalia u ul “në poltronën e parë” me 6 pikë, duke ia lënë ‘poltronën’ e dytë koreano-jugorëtve me 4 pikë, aq sa dhe Uruguai, por duke pasur diferencë golash më të mire. Gana me tri pikë përfundoi në ‘poltronën’ e fundit.
GRUPI G
Ndeshja e parë e Grupit G midis Zvirës dhe Kamerunit u mbyll 1-0 për zviceranët. Në ndeshjen e dytë, Brazili mposhti lehtësisht Serbinë 2–0, falë një dygolëshi të Ric$arlisonit. Raundi i dytë u hap me një fitore 1–0 për Brazilin ndaj Zvicrës, e vulosur nga një gol i Kazemiros në minutën e 83-të. Brazili kështu u kualifikua për në raundin e 16-të, kurse Serbia dhe Kameruni u kënaqën me një barazim 3–3 në një ndeshje ku serbët patën epërsi 3–1, të cilën nuk arritën ta ruanin, që solli që të dyja skudrat të ruanin shpresa për kulifikim. Në ndeshjen Zvicër- Serbi, ndodhi një nga befasitë më emocionuese të këtij botërori: ajo pqrfundoi 3-2për zvcerano-shqiptarët e Kosovës. Serinëe golave në 20’ e hapi Xherdan Shaqiri, i cili së bashku me K.Ronaldon u bë futbollisti i parë zviceran që ka shënuar në tre botërorë radhazi,- më 2014, 2018 dhe, 2022. Kush nuk kujton që ai pas shënimit të goli me pëllëmbë të hapura dhe të kryqëzuara në gjoks si krerët e shqiponjës, habiti shikuesit në stadium… Pas gjashtë minutash barazoi Mitrovi$i për serbët, që të hovëzuar shënuan golin e dytë me autor Vlahovi$in. Në fillim të pjesës së dytë ishte Freuleri, bëri të kapitullonte skuadrën serbe,e cila u mënjanua së bashku me Kamerunin, i cili, sidoqoftë, zuri vendin e tretë.
FAZA ELEMINUESE
Raundi i 16-të
Tetë përballjet për raundin e parë të fazës eliminuese ishin: Holandë – Shteteve të Bashkuara, Argjentinë – Australi, Francë – Polonisë, Angli – Senegal, Japoni – Kroaci, Brazil – Koreja e Jugut, Marok – Spanjë dhe Portugal -Zvicër.
Në ndeshjen e ditës së parë, Holanda mposhti Shtetet e Bashkuara 3-0, pjesërisht falë një loje magjepsëse të Dumfries, i cili shënoi një gol dhe dha dy pasime, duke siguruar kështu kalimin në çerekfinale dhe duke mënjënuar skuadrën amerikanëe. Në ndeshjen e dytë, Argjentina gjithashtu marshoi në çerekfinale me një fitore 2 – 1 ndaj Australisë, falë golave të Messit dhe Álvarezit.Ndeshjet në vazhdim panë fitore të rehatshme për Francën ndaj Polonisë (3-1), falë dy golave të Mbappésë dhe për Anglinë ndaj Senegalit (3 – 0); Këto rezultate caktuan një përballje çerekfinale midis dy ekipeve fituese.
Në ditën e tretë të ndeshjeve, ndeshja midis Japonisë dhe Kroacisë përfundoi 1–1 në kohën e rregullt, duke i dërguar të dyja skudrat në kohën shtesë. Me rezultatin e mbetur të barabartë në 1-1, ndeshja u vendos përfundimisht nga gjuajtjet nga pika e 11- metërave, që sollën fitoren e skuadrës kroate e fitoi 3-1 kryesisht falë heroizmit të portierit të tyre, Livakovi$, i cili bëri tri pritje.
Në ndeshjen tjetër të ditës, Brazili fitoi me rezultatin 4–1 ndaj Koresë së Jugut (duke paaur tashmë epërsi të padiskutueshme 4–0 në pjesën e parë), dhe duke u kualifikuar kështu për një ndeshje çerekfinale kundër Kroacisë. Në ditën e fundit Maroku mundi Spanjën me 11-metërsha, duke mënjanuar kështu befasisht ‘Furitë e kuqe ‘ kundër të gjitha parashikimeve dhe për të arritur në këtë mënyrë në çerekfinale për herë të parë në historinë e tyre. Kështu, marokenët u bënë skuadra e katërt afrikane që arriti në çerekfinalet e një botërori , pas Kamerunit në Itali, (1990), Senegalit në Botërorin Koreja e Jugut-Japoni, (2002) dhe Ganës në Botërorin Afrika e e Jugut,(2010). Takimi, e cila përfundoi 0–0 pas kohës shtesë, u fitua 3-0 nga marokenët pasi skuadra spanjolle humbi çdo 11-metërsh që gjuajti.
Në ndeshjen e ditës së fundit Portugalia mënjanoi Zvicrën me një fitore të madhe 6 -1, falë dhe një tregolëshi të Ramosit, duke arritur çerekfinale për herë të tretë në historinë e saj.
FAZA #EREKFINALE
Kroacia e vogël u ndodh përballë Brazilit gjigand, ashtu si edhe Holanda përballë Argjentinës; Maroku do të kryqëzonte “shpatat” me Portugalisë e K. Ronaldos dhe dy ‘shemrat e vjetra Anglia dhe Franca do të ‘kacafyteshin’ me njera- tjetrën.
Çerekfinalja e parë, midis Kroacisë dhe Brazilit, u vendos me gjuajtje 11-metërshash, pasi koha e rregullt mbaroi 0-0 dhe koha shtesë gjithashtu në barazim 1-1, falë golave të Neimarit për ‘Sele$aon’, sic mbiquhet përfqësuesja braziliane dhe Petkovi$it për Kroacinë. Skuadra kroate i shndërroi në gola të katër 11-metrshat e shigjetarëve të saj saj, ndërsa vetëm brazilianët Rodrigo dhe Marquinjos gjetën rrugën e rrjetës. Kroacia kështu eliminoi Brazilin ,4 -2 me serinë e ‘lotarisë së penaltive’ duke siguruar paraqitjen e tyre të dytë radhazi në gjysmëfinale.
Përplasja midis Holandës dhe Argjentinës përfundon 2–2 në kohën e rregullt: argjentinasit, pasi kishin marrë ‘arratinë’ me dy gola të Molinës dhe Mesit, më pas u arritën nga holandezët në ‘tablonë e fundit’ të aktit të dytë, falë dy golave të Ëeghorstit . Rezultati mbeti i pandryshuar gjatë kohës shtesë dhe në ‘të shtënat e 11-metërshave”, që pasuan, argjentinasit ngadhënjyen, 4-3.
Fati ndeshjes midis Marokut dhe Portugalisë u vendos nga një gol i En-Nesirit në minutën e 42-të të pjesës së parë; pavarësisht nga rastet e shumta të krijuara nga Portugalia, ky gol i vetëm i siguroi fitoren Marokut, që kështu mënjanoi Portugalinë me rezultatin 1 – 0, duke dërguar një ekip afrikan për herë të parë në gjysmëfinale të Kupës së Botës.
Çerekfinalja e fundit, midis Anglisë dhe Francës, u fitua nga francezët, të cilët shënuan në pjesën e parë me një gol të #uaménisë. Nëë fillim të pjesës së dytë, anglezët barazuan me një goditje penalltie nga Kejni, por Franca rifitoi epërsinë me një gol të Olivier Xhirusë. Vetëm pak minuta para përfundimit të ndeshjes, anglezët fituan një11-metërsh.Kejni gaboi nga pika e bardhë dhe kështu francezët u hodhën në gjysmëfinale.
GJYSMËFINALET
Në gjysmëfinalen e parë, Argjentina mposht Kroacinë 3–0, falë një penaltie të shndërruar në gol nga Messi dhe një dygolëshi të Álvarezit, duke u bërë kështu finalistja e parë e turneut dhe duke arritur në finalen e Kupës së Botës për herë të gjashtë.
Në gjysmëfinalen e dytë, Franca mposht Marokun 2–0 me golat e Theo Hernández dhe Randal Kolo Muani, dhe bëhet finalistja e dytë e turneut, duke arritur në finalen e Kupës së Botës për herë të katërt, ( paraqitja e tyre e dytë radhazi pas fitores së tyre në 2018 kundër Kroacisë).
FINALJA PER VENDIN E TRETË
Ndeshja për vendin e tretë u zhvillua midis Kroacisë dhe Marokut. Ndeshja u fitua nga skuadra ballkanike me rezultatin 2–1, pas golave të kroatëve Gvardiol dhe Orshi$, të ndarë midis nga goli i marokenit Dari. Kroatët siguruan kështu për herë të dytë radhazi vendin e tretë, pas paraqitjes së tyre debutuese në Botërorin RUSI 2018, duke dëshmuar se jo rastësisht arrinin një skses të tillë.
FINALJA
Ajo u luajt më 18 dhjetor midis Argjentinës dhe Francës. Të dyja ekipet e kishin fituar këtë dy herë më parë. Golat e parë nga Messi dhe Di María i dhanë Argjentinës epërsinë 2-0 kundër francezëve. Pavarësisht nga zëvendësimet në pjesën e parë, Franca nuk arriti të shkrehte asnjë predhë në portën kundërshtare, ndaj trajneri Deshamp u detyrua në 70’ të bënte disa ndërrime të goditura. Disa minuta më vonë, gjyqtari polak dha një11-metrësh për ta, pasi Kolo Muani u rrëzua në zonën e rreptësisë nga Otamendi. Mbapéja shënoi 11-metërshin ‘pa iu dridhur qerpikët’ dhe me po aq siguri, pa kaluar dy minuta, depozitoi në porten argjentinase golin e dytë. Me rezultatin e barabartë me dy gola secili ekip, ndeshja shkoi në kohën shtesë. Pa kaluar shumë minuta, Messi shënoi golin e tretë në minutën e108-të. Duke e e shpënë Argjentinën drejt ‘limanit” të fitorës? Megjthatë, nuk ishte i këtij mendimi Mbapeja, që duke u penguar përsëri brenda zonës së rreptësisë, fitoi një tjetër 11-metërsh që e shndërroi përsëri në gol, duke u bërë kështu lojtari i dytë që arrin të shënojë një tregolësh në finalen e një botërori pas anglezit Hërst në finalen Angli-RF Gjermane në vitin 1966. Me rezultatin e barabartë 3–3, fati i ndeshjes u përcaktua nga lotaria e 11-metërshave. Argjentina fitoi finalen, pasi shënoi të gjithë goditjet e saj, kurse kundërshtarët shënuan vetëm… dy. Kjo regjistroi fitoren e tyre të tretë në Kupën e Botës dhe të parën që nga viti 1986.
Kampionia e botës u shpërblye nga FIFA me 42 milionë $, kurse nënkamionia me 30 milionë $.
ARGENTINA- Martinez; Molina, Romero, Otamendi, Acuña; Di María, De Paul, Fernandez, Mek Allister; Mesi, Hulián Álvarez. Trajner. Skaloni.
FRANCALoris; Koundé, Varane, Upamekano, Theo Hernández; Grizmann, #uaméni, Rabio, Dembélé, Giru, Mbappé. Trajner : Deshamps.
Gjyqtar – Marciniak, (Poloni)
Gola172- 172,
Golëshënuesi më I mirë – Mbape, 8 gola
xxx
Ashtu si Fileas Fogu i romanit “80 ditë rreth botës” i shkrimtarit të famshëm francez Zhyl Verni, edhe në bëmë një “ekskursion”, vitesh rreth botërorëve planetit të futbollit, për të arritur në Botërorin e Futbollit SHBA, Kanada, Meksikë, (11 qershor – 19 korrik, 2026
