Kancelari gjerman Friedrich Merz propozoi dhënien e një roli të drejtpërdrejtë Ukrainës në strukturat e Bashkimit Evropian si një hap i përkohshëm drejt anëtarësimit në BE, që ai tha se mund të ndihmojë në lehtësimin e një marrëveshjeje për t’i dhënë fund luftës së shkaktuar nga pushtimi i Rusisë.
Në një letër drejtuar udhëheqësve të BE-së, të parë nga Reuters, Merz sugjeroi që Ukrainës mund t’i jepet një status i ri i “anëtarit të asociuar” që do t’u lejonte zyrtarëve ukrainas të merrnin pjesë në samitet e BE-së dhe takimet ministrore – por jo të votonin në to.
Kancelari gjerman propozoi gjithashtu që anëtarët e BE-së të marrin një “angazhim politik” për të zbatuar klauzolën e ndihmës së ndërsjellë të bllokut ndaj Ukrainës “me qëllim krijimin e një garancie të konsiderueshme sigurie”.
Por zyrtarët evropianë thonë se është jorealiste që Ukraina të arrijë anëtarësimin e plotë në bllok në vitet e ardhshme, edhe pse 2027 ishte shënuar në një plan paqeje prej 20 pikash të diskutuar midis Shteteve të Bashkuara, Ukrainës dhe Rusisë.
Propozimi i Merz përfaqëson një përpjekje për të gjetur një rrugë të mesme midis një pranimi të shpejtë dhe statusit aktual të Ukrainës si vend kandidat në fillim të procesit.
Procesi për t’u bashkuar me bllokun është zakonisht i gjatë dhe burokratik, duke përfshirë negociata të hollësishme dhe reforma ligjore për të përmbushur standardet demokratike dhe ekonomike të BE-së.
Anëtarësimi në BE kërkon pëlqimin dhe ratifikimin nga secili prej 27 anëtarëve të bllokut, një proces që mund të çojë në pengesa të konsiderueshme.
Në këtë letër, Merz përshkroi përfitimet që Ukraina mund të marrë si anëtare e asociuar, një kategori që nuk ekziston sipas rregullave aktuale të BE-së.
Këto përfitime të mundshme përfshijnë një komisioner të asociuar ukrainas pa të drejtë vote në Komisionin Evropian dhe përfaqësues pa të drejtë vote në Parlamentin Evropian.
Ai tha se propozimi nuk do të ndikojë në vendet e tjera kandidate dhe sugjeroi që blloku “të shqyrtojë zgjidhje inovative” për ata që kanë punuar për t’u bashkuar me BE-në për një kohë të gjatë.
Merz tha se planifikon të diskutojë idetë e tij me udhëheqësit e tjerë evropianë.
