Paralelisht me debatet e ashpra në Parlament, shqiptarët panë një tjetër “live” surrealist: Edi Rama, jo si Kryeministër, por si një figurë qendrore në krye të një tryeze të madhe katrore, përballë përfaqësuesve më të lartë të sistemit të drejtësisë. Skena që u transmetua publikisht krijoi përshtypjen e një raporti të pabarabartë mes Ekzekutivit dhe Drejtësisë.
Kryeministri u shpreh se do të ndërtonte një godinë për “Polin e Drejtësisë” në Tiranë, por jo para pesë vitesh, duke shtuar gjithashtu se nuk duhet të kërkohen fonde shtesë për rritje pagash apo rekrutime të reja në sistem. Këto deklarata u perceptuan si kushtëzuese, sikur financimi i drejtësisë të ishte një akt vullneti personal dhe jo detyrim institucional i shtetit.
Në një moment, Rama tregoi edhe një anekdotë për Kinën pas vdekjes së Mao Ce Dunit, duke nënkuptuar se “duhet të prisni”. Mesazhi final që u perceptua ishte se edhe drejtësia duhet të presë — apo më saktë, të presë vendimin e tij.
Një situatë e tillë ngre pikëpyetje serioze për balancën e pushteteve në një demokraci funksionale. Ekzekutivi nuk mund dhe nuk duhet ta vendosë Drejtësinë në një pozicion inferior apo të varur nga vullneti i një individi.
Pesë vite janë një afat i gjatë, sidomos kur nevojat e sistemit të drejtësisë janë urgjente, jo vetëm në Tiranë, por në të gjithë Shqipërinë. Godinat dhe kushtet e punës për gjyqtarët, prokurorët dhe administratën janë thelbësore për funksionimin normal të sistemit.
Për më tepër, buxheti i drejtësisë financohet nga taksat e të gjithë qytetarëve – si të mazhorancës ashtu edhe të opozitës. Prandaj, diskutimet për investimet në drejtësi duhet të jenë gjithëpërfshirëse dhe transparente.
Opozita parlamentare duhet të kërkojë:
Që qendra të drejtësisë të ndërtohen jo vetëm në Tiranë, por në të gjithë vendin, sipas nevojave reale të sistemit.
Që investimet të përshpejtohen dhe të mos shtyhen për një mandat të ardhshëm.
Që negociatat dhe diskutimet mes Shtetit dhe Drejtësisë të mos personalizohen, por të zhvillohen përmes një komisioni të përbashkët Mazhorancë-Opozitë-Ekspertë të shoqërisë civile, i cili të përfaqësojë interesin e të gjithë qytetarëve.
Në vitin 2016 u promovua reforma në drejtësi si një hap historik. Por reforma nuk është vetëm ndryshim ligjesh; ajo kërkon edhe infrastrukturë, burime njerëzore dhe financim të qëndrueshëm. Të qeverisësh do të thotë të parashikosh.
Fatet e drejtësisë së një kombi nuk mund të varen nga vullneti apo humori i një individi. Balanca e pushteteve është themeli i demokracisë.
