Kryeministri i ri i Britanisë, Andy Burnham, ka premtuar një transformim rrënjësor të modelit ekonomik të vendit, duke e cilësuar atë si ndryshimin më të madh në katër dekada.

Deklaratat e tij vijnë në një kohë kur ekonomia britanike po përballet me rritje të ngadaltë, inflacion të lartë dhe presion të madh mbi financat publike.

Duke folur jashtë rezidencës së kryeministrit në 10 Downing Street, Burnham u zotua se do ta shndërrojë situatën aktuale në një pikë kthese për vendin.

“Ne do ta shndërrojmë këtë moment në një pikë kthese për Britaninë, duke ecur përpara me ndryshimet më të mëdha në 40 vjet, një model të ri politik dhe një model të ri ekonomik”, deklaroi ai.

Më shumë rol për shtetin

Burnham tha se synon të krijojë “një ekonomi të re”, ku mallrat dhe shërbimet bazë do të rikthehen nën një kontroll më të fortë publik, me synimin për t’i bërë ato më të përballueshme për qytetarët.

Ai premtoi gjithashtu riindustrializimin e vendit dhe përdorimin e prokurimit publik për të mbështetur industrinë britanike.

“Ne do të ndërtojmë një ekonomi të re ku gjërat thelbësore të jetës së përditshme kthehen nën një kontroll më të fortë publik, në mënyrë që ato të bëhen përsëri të përballueshme”, tha Burnham.

Paketë për koston e jetesës

Kryeministri i ri pritet të prezantojë të martën një paketë masash për të lehtësuar koston e jetesës, së bashku me planin e financimit të tyre. Më vonë gjatë këtij viti, qeveria do të publikojë edhe një strategji ekonomike 10-vjeçare për zhvillimin e vendit.

Sfida fiskale

Pavarësisht planeve për të zgjeruar rolin e shtetit në ekonomi, Burnham ka premtuar se do t’u përmbahet rregullave fiskale dhe nuk do të rrisë taksat kryesore.

Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se ky objektiv do të jetë i vështirë për t’u arritur, pasi kostot e huamarrjes mbeten të larta dhe tregjet financiare po monitorojnë me kujdes disiplinën fiskale të qeverisë.

Ekonomisti i ING, James Smith, vlerësoi se axhenda ambicioze e Burnham, që përfshin investime në strehimin social dhe mundësinë e shtetëzimit të disa sektorëve, kufizohet nga angazhimi i tij për të respektuar rregullat fiskale dhe për të shmangur rritje të mëdha të taksave.

Tregjet në pritje

Investitorët po ndjekin nga afër zhvillimet ekonomike në Britani. Rendimenti i obligacioneve 10-vjeçare të qeverisë britanike arriti rreth 5%, rreth 1.5 pikë përqindjeje më lart se nivelet para krizës së shkaktuar nga mini-buxheti i ish-kryeministres Liz Truss.

Analistët vlerësojnë se kjo pasqyron jo vetëm normat më të larta globale të interesit, por edhe kujdesin në rritje të tregjeve ndaj qëndrueshmërisë fiskale të qeverisë së re britanike.