Rreth 287 kandidatë do të merren në konsideratë për Çmimin Nobel për Paqen 2026, tha të enjten sekretari i Komitetit Norvegjez të Nobelit, me Presidentin e SHBA-së Donald Trump që ka të ngjarë të jetë midis të nominuarve.
Nga nominimet e këtij viti, 208 janë individë dhe 79 janë organizata, tha Kristian Berg Harpviken, duke shtuar se kishte shumë të nominuar të rinj krahasuar me vitin e kaluar.
“Meqenëse jam i ri në këtë punë, një nga gjërat që më ka habitur deri diku është sa shumë ripërtëritje ka nga viti në vit në listë”, tha Harpviken në një intervistë. Ai e ka mbajtur këtë pozicion që nga janari i vitit 2025.
Pavarësisht numrit të konflikteve në rritje në mbarë botën dhe bashkëpunimit ndërkombëtar nën presion, çmimi mbetet i rëndësishëm, shtoi ai.
“Çmimi i Paqes është edhe më i rëndësishëm në një periudhë si ajo në të cilën po jetojmë”, tha ai. “Ka po aq shumë punë të mirë, nëse jo më shumë, se kurrë.”
Udhëheqësit e Kamboxhias, Izraelit dhe Pakistanit kanë thënë se e kanë nominuar Trumpin për çmimin e këtij viti. Nominimet e tyre, nëse do të bëheshin, do të ishin bërë në pranverë dhe verë të vitit 2025, dhe për këtë arsye janë të vlefshme duke pasur parasysh se afati i fundit ishte 31 janari.
Nuk ka asnjë mënyrë për të verifikuar nëse e kanë bërë këtë, siç kanë thënë, pasi nominimet mbeten sekrete për 50 vjet dhe Harpviken nuk pranoi të thoshte të enjten nëse Trump ishte nominuar.
Një nominim nuk është një miratim nga organi i çmimeve.
Përveç anëtarëve të komitetit, mijëra njerëz në të gjithë botën mund të propozojnë emra: anëtarë të qeverive dhe parlamenteve; krerët aktualë të shteteve; profesorë universiteti të historisë, shkencave shoqërore, drejtësisë dhe filozofisë; dhe ish-laureatë të Çmimit Nobel për Paqen, ndër të tjerë.
Shumë emra shfaqen në faqet e basteve që japin shanse për laureatët e mundshëm të këtij viti, nga ruseja Yulia Navalnaya, bashkëshortja e udhëheqësit të ndjerë të opozitës ruse Alexei Navalny, te Papa Leo dhe Dhomat e Përgjigjes ndaj Emergjencave të Sudanit, një grup ndihmash vullnetare, ndër të tjera.
SHQETËSIM PËR SHËNDETIN E LAURETATES SË BURGOSUR IRANIANE
Harpviken tha se komiteti ishte thellësisht i shqetësuar për shëndetin e laureates së Çmimit të Paqes për vitin 2023, aktivistes iraniane të të drejtave të njeriut Narges Mohammadi, e cila po përkeqësohet pasi ajo pësoi një atak në zemër në burg. Mbështetësit e saj thanë të mërkurën se jeta e saj ishte në rrezik të menjëhershëm.
“Motra e saj mundi ta vizitonte atë në burg dje dhe raportet që dalin pas kësaj janë në fakt mjaft alarmante për gjendjen e saj shëndetësore”, tha Harpviken.
“Ne shohim se ka shumë presion ndërkombëtar tani. Prandaj shpresojmë që autoritetet iraniane t’i kushtojnë vëmendje kësaj dhe ta lirojnë atë në mënyrë që ajo të mund të marrë trajtimin e duhur mjekësor.”
KUSH TJETËR MUND TË NOMINOHET?
Midis kandidatëve të mundshëm për çmimin e këtij viti janë Lisa Murkowski, senatorja amerikane për Alaskën, dhe Aaja Chemnitz, një anëtare e parlamentit danez e zgjedhur nga Groenlanda, sipas ligjvënësit norvegjez që i nominoi të dy.
“Së bashku ata kanë punuar pa pushim për të ndërtuar besim dhe për të siguruar një zhvillim paqësor të rajonit të Arktikut gjatë shumë viteve”, tha ligjvënësi Lars Haltbrekken.
Groenlanda ka qenë në fokus të veçantë këtë vit për shkak të përpjekjeve të pandërprera të Trump për të blerë ishullin nga aleati i NATO-s, Danimarka.
Çmimi Nobel për Paqen i këtij viti do të shpallet më 9 tetor, ndërsa ceremonia do të zhvillohet më 10 dhjetor. Laureatja e vitit të kaluar ishte Maria Corina Machado e Venezuelës.
