Përshkallëzimi i fundit i tensioneve mes Iran dhe Israel duket se është frenuar përkohësisht, por analistët vlerësojnë se e ardhmja e armëpushimit mbetet e lidhur ngushtë me marrëdhënien komplekse mes presidentit amerikan Donald Trump dhe kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu. Shkëmbimi i raketave gjatë fundjavës tregoi sa e brishtë mbetet situata në Lindjen e Mesme, ndërsa Trump është përpjekur të paraqitet si figura dominuese në raport me aleatin e tij izraelit. “Unë marr të gjitha vendimet. Ai nuk i merr vendimet”, deklaroi Trump në një intervistë për Financial Times, duke nënvizuar se Uashingtoni mbetet aktori kryesor në zhvillimet rajonale.
Përplasjet mes dy aleatëve
Sipas raportimeve, vetëm pak ditë më parë Trump kishte kritikuar ashpër Netanyahun, duke e paralajmëruar të mos ndërmerrte sulme kundër objektivave të lidhura me Hezbollah në Bejrut, veprime që konsiderohen vijë e kuqe nga Irani. Megjithatë, pas viktimave izraelite në Liban, Netanyahu urdhëroi bombardime në periferinë jugore të Bejrutit, duke nxitur kundërpërgjigje me raketa nga Irani. Më pas Izraeli kreu sulme ndaj objektivave iraniane, ndërsa përplasjet vazhduan deri në shpalljen e një armëpushimi të ri.
Interesa të ndryshme
Analistët vlerësojnë se interesat politike të Trump dhe Netanyahut nuk përkojnë më si më parë. Për Trumpin, stabilizimi i rajonit dhe ulja e tensioneve janë të rëndësishme për të shmangur rritjen e çmimeve të energjisë dhe pasojat ekonomike në SHBA, veçanërisht në prag të sfidave politike të brendshme. Nga ana tjetër, Netanyahu përballet me presion të madh politik në Izrael dhe kërkon të tregojë se po përballet me kërcënimet nga Irani, Hezbollahu dhe Hamas.
Sipas vlerësimeve, kryeministri izraelit mund të shohë në përshkallëzimin e konfliktit një mundësi për të forcuar pozitat e tij politike, ndërsa Trump po përpiqet të arrijë një marrëveshje diplomatike me Teheranin.
Negociatat për paqe
Raportet sugjerojnë se Izraeli nuk është pjesë direkte e bisedimeve mes SHBA-së dhe Iranit për një marrëveshje të re, e cila mund të kufizojë programin bërthamor iranian pa e eliminuar plotësisht atë. Një marrëveshje e tillë mund të kufizojë gjithashtu hapësirën e veprimit të Izraelit ndaj Hezbollahut në Liban, çka shihet si një shqetësim për qeverinë Netanyahu. Ndërsa Trump vazhdon të deklarojë se një marrëveshje është afër, shumë analistë mbeten skeptikë për mundësinë e një zgjidhjeje afatgjatë, duke paralajmëruar se çdo dështim i negociatave mund të rikthejë rajonin në një cikël të ri përplasjesh. Për momentin, armëpushimi po mbahet, por e ardhmja e paqes në Lindjen e Mesme vazhdon të varet jo vetëm nga Irani dhe Izraeli, por edhe nga dinamika e marrëdhënies mes Trump dhe Netanyahu, dy liderë që ndajnë interesa të përbashkëta, por gjithnjë e më shpesh edhe objektiva të ndryshëm politikë.
