Pavarësisht vizitës dy-ditore të kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu në Uashington D.C. këtë javë, vizita e tij e planifikuar nga 18-22 shkurt mbetet në fuqi.

Pritet që gjatë udhëtimit të dytë, Netanyahu të marrë pjesë në takimin e parë të Këshillit të Paqes në Gaza, të kryesuar nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump, më 19 shkurt, dhe të flasë në konferencën AIPAC (Komiteti Amerikano-Izraelit për Çështjet Publike) më 22 shkurt.

Më parë ishte raportuar se Netanyahu do të udhëtonte për në Uashington më 11 shkurt për t’u takuar me Trumpin .

Asnjë udhëheqës tjetër botëror nuk i ka vizituar Shtetet e Bashkuara në një cilësi zyrtare gjatë vitit të kaluar më shumë se Benjamin Netanyahu i Izraelit .

Dhe kryeministri izraelit është gati të thyejë rekordin e tij kur të nisë një tjetër udhëtim në SHBA këtë javë – i gjashti i tij që kur Presidenti Donald Trump u kthye në Shtëpinë e Bardhë në fillim të vitit 2025.

Vizita vjen në një moment të tensionuar për rajonin.

Izraeli po e shtrëngon kontrollin e tij të paligjshëm mbi Bregun Perëndimor të pushtuar; bombardimet dhe rrethimi i Gazës po vazhdojnë pavarësisht një “armëpushi” të ndërmjetësuar nga SHBA-ja; dhe zyrtarët amerikanë dhe iranianë po zhvillojnë bisedime indirekte për të shmangur një luftë që dukej e afërt disa javë më parë.

Dosja e Iranit pritet të jetë në krye të axhendës së Netanyahut në Uashington, ndërsa ai nxit një qasje të ashpër të SHBA-së ndaj Teheranit.

Pothuajse saktësisht një vit më parë, Netanyahu u bë udhëheqësi i parë i huaj që vizitoi Trump pas fillimit të mandatit të dytë të presidentit amerikan në detyrë.

Udhëtimi kishte për qëllim riafirmimin e aleancës SHBA-Izrael dhe lidhjeve të forta të Netanyahut me Trumpin, i cili e kishte çuar politikën e Uashingtonit më tej në favor të Izraelit gjatë mandatit të tij të parë .

“Ju jeni miku më i madh që Izraeli ka pasur ndonjëherë në Shtëpinë e Bardhë”, i tha Netanyahu Trumpit në atë kohë.

Një armëpushim në Gaza që kishte filluar në janar 2025 ishte në fuqi.

Por presidenti amerikan zbuloi gjatë asaj vizite një propozim për të spastruar etnikisht Gazën dhe për ta shndërruar territorin palestinez në “Rivierën e Lindjes së Mesme”, duke shkaktuar dënim ndërkombëtar .

Me atë plan të Trump, i cili u kundërshtua me forcë nga vendet arabe, armëpushimi u shemb dhe Izraeli rifilloi luftën e tij gjenocidale në Gaza me forcë të plotë disa javë pas udhëtimit të Netanyahut në Uashington, DC.

Nuk kaloi shumë kohë para se Netanyahu të kthehej në Shtëpinë e Bardhë, këtë herë pak pasi Trump kishte rritur tarifat amerikane për mallrat nga vende të ndryshme të botës, përfshirë Izraelin.

Kryeministri izraelit kishte njoftuar masa për të rritur tregtinë me SHBA-në, në një përpjekje për të marrë një përjashtim nga tarifat për vendin e tij.

Por ky veprim nuk funksionoi. “Mos harroni, ne e ndihmojmë shumë Izraelin”, tha Trump në Zyrën Ovale pranë Netanyahut kur u pyet për lehtësimin e tarifave për Izraelin. “Ne i japim Izraelit 4 miliardë dollarë në vit. Kjo është shumë.”

Çështja tjetër kryesore në axhendën e Netanyahut ishte Irani. Kryeministri izraelit kishte kërkuar përshkallëzim të situatës kundër Teheranit.

Por në vend të një lëvizjeje drejt luftës, Trump njoftoi në takimin me Netanyahun se SHBA-të dhe Irani do të zhvillonin bisedime bërthamore , duke përsëritur preferencën e tij për një marrëveshje me Iranin.

“Kemi një takim shumë të rëndësishëm dhe do të shohim se çfarë mund të ndodhë. Dhe mendoj se të gjithë bien dakord që arritja e një marrëveshjeje do të ishte e preferueshme sesa të bësh atë që është e dukshme”, tha Trump në atë kohë.

Netanyahu u përgjigj duke vendosur kushte maksimaliste për diplomacinë amerikane me Iranin – një çarmatim të plotë të armëve të rënda, i ngjashëm me modelin libian të vitit 2003.

“Nëse kjo mund të bëhet në mënyrë diplomatike në një mënyrë të plotë, siç u bë në Libi, mendoj se kjo do të ishte një gjë e mirë”, tha Netanyahu. “Por çfarëdo që të ndodhë, ne duhet të sigurohemi që Irani të mos ketë armë bërthamore.”

Irani ka mohuar vazhdimisht se kërkon armë bërthamore, ndërsa besohet gjerësisht se Izraeli ka një arsenal bërthamor të padeklaruar .

Pavarësisht shenjave të mosmarrëveshjes midis Trump dhe Netanyahut mbi Iranin dhe tregtinë në atë kohë, administrata amerikane vazhdoi të mbështeste dhe financonte sulmin brutal të Izraelit në Gaza.

Edhe pse Trump dhe Netanyahu nuk u shfaqën në të njëjtën linjë kur bëhej fjalë për Iranin javë më parë, SHBA-të iu bashkuan Izraelit në bombardimin e Iranit në qershor, duke goditur tre nga centralet e tij kryesore bërthamore dhe duke përmbushur një dëshirë që kryeministri izraelit e kishte kërkuar prej vitesh.

Netanyahu vizitoi Shtëpinë e Bardhë një muaj më vonë për të përshëndetur luftën dhe rezultatet e saj, të cilat Trump tha se “zhdukën” programin bërthamor të Iranit.

“Mendoj se partneriteti midis Izraelit dhe Shteteve të Bashkuara, partneriteti midis meje dhe Presidentit Trump, prodhoi një fitore historike. Është një fitore e jashtëzakonshme, në fakt”, tha Netanyahu.

“Soli aftësitë më të mëdha të Shteteve të Bashkuara – që janë të pakrahasueshme – me aftësitë e mëdha të Izraelit dhe ushtrisë së Izraelit, pilotëve të Izraelit, ushtarëve të Izraelit dhe Mossadit.”

Netanyahu u takua me Trumpin dy herë gjatë asaj vizite, ndërsa SHBA-të po shtynin për një armëpushim në Gaza mes zemërimit ndërkombëtar ndaj mizorive të Izraelit dhe një fushate të detyruar urie kundër palestinezëve.

Disa raportime mediatike kishin sugjeruar në atë kohë se Trump mund të ushtronte presion mbi Netanyahun për të ndaluar luftën, por kryeministri izraelit theksoi se ai dhe presidenti amerikan ishin në “marrëveshje të ngushta” për çështjen e Gazës.

“Presidenti Trump dëshiron një marrëveshje, por jo me çdo çmim”, tha Netanyahu . “Unë dua një marrëveshje, por jo me çdo çmim. Izraeli ka kërkesa sigurie dhe kërkesa të tjera, dhe ne po punojmë së bashku për t’u përpjekur t’i arrijmë ato.”

Pas një Asambleje të Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, ku pjesa më e madhe e botës shprehu zemërim për tmerret që po zhvilloheshin në Gaza, Netanyahu udhëtoi për në Uashington, DC, për t’u takuar me Trump për herë të katërt në tetë muaj.

Trump kishte paraqitur një plan me 20 pika që do të bëhej baza për “armëpushimin” aktual në Gaza.

Me vizitën, presidenti amerikan kërkoi mbështetjen e Netanyahut për planin e tij, të cilin e përshëndeti si një agim të ri për rajonin dhe botën.

“Kjo është një ditë e madhe, e madhe, një ditë e bukur, potencialisht një nga ditët më të mëdha të të gjitha kohërave në qytetërim”, tha Trump gjatë një konference për shtyp me Netanyahun.

“Dhe nuk po flas vetëm për Gazën. Gaza është një gjë, por po flasim për shumë më tepër se Gaza. E gjithë marrëveshja, gjithçka që zgjidhet. Quhet paqe në Lindjen e Mesme.”

Ndërsa Netanyahu tha se e pranoi propozimin e Trump, ai e bëri këtë me rezerva.

“Izraeli do të mbajë përgjegjësinë për sigurinë, duke përfshirë një perimetër sigurie, për të ardhmen e parashikueshme”, tha Netanyahu.

Gaza do të ketë një administratë civile paqësore që nuk do të drejtohet as nga Hamasi dhe as nga Autoriteti Palestinez, por nga ata që janë të përkushtuar për një paqe të vërtetë me Izraelin.

Armëpushimi do të hynte në fuqi disa ditë më vonë, por më shumë se katër muaj më vonë, Izraeli ka vazhduar të bombardojë dhe vrasë palestinezët në Gaza, ndërsa kufizon hyrjen e ilaçeve dhe materialeve për strehim të përkohshëm në territor.

Netanyahu kishte deklaruar në korrik se sulmet e përbashkëta SHBA-Izrael kundër Iranit penguan programet bërthamore dhe raketore të vendit, të cilat ai i quajti “dy tumore”. Megjithatë, kryeministri u kthye në SHBA në fund të vitit për të ngritur shqetësime rreth të njëjtave çështje.

Edhe para se të dy udhëheqësit të takoheshin në resortin e Trumpit, Mar-a-Lago, në Florida, Trump e kërcënoi Iranin me më shumë bomba.

“Tani dëgjoj se Irani po përpiqet të ndërtojë përsëri fuqinë e tij, dhe nëse po, do të na duhet t’i rrëzojmë”, tha Trump. “Do t’i rrëzojmë. Do t’i shkatërrojmë plotësisht. Por shpresojmë që kjo të mos ndodhë.”

Nga atje, Trump dhe Netanyahu e lavdëruan njëri-tjetrin, duke hedhur poshtë raportet e medias se ata nuk po pajtoheshin për të ardhmen e Gazës dhe çështje të tjera rajonale.

Trump e quajti Netanyahun një “hero”, duke argumentuar se Izraeli mund të mos kishte ekzistuar pa udhëheqjen e tij.

“Ne jemi me ju dhe do të vazhdojmë të jemi me ju, dhe shumë gjëra të mira po ndodhin në Lindjen e Mesme”, i tha Trump Netanyahut.

Nga ana e tij, kryeministri njoftoi se vendi i tij do t’i jepte Trump Çmimin e Izraelit, i cili normalisht u jepet qytetarëve izraelitë.

“Duhet të them se kjo pasqyron ndjenjën mbizotëruese të izraelitëve në të gjithë spektrin”, tha Netanyahu.

Disa ditë pas atij takimi, në Iran shpërthyen protesta antiqeveritare, duke e bërë Trumpin të kërcënonte të ndërhynte ushtarakisht, ndërsa u premtoi demonstruesve që u përballën me një goditje të sigurisë se “ndihma është duke ardhur”.

Ai kërcënim nuk u realizua kurrë.

Me lëvizjen protestuese në Iran që pothuajse është zbehur dhe diplomacia amerikano-iraniane është në zhvillim e sipër, kryeministri izraelit ka të ngjarë të lobojë për presion më të madh mbi Teheranin, ndërsa kthehet në Uashington këtë javë.

Ajo që mbetet për t’u parë është se si do të përgjigjet presidenti amerikan – i cili, ashtu si paraardhësit e tij, ka treguar ngurrim për t’u thënë “jo” kërkesave izraelite.

© BalkanWeb
Për t’u bërë pjesë e grupit "Balkanweb" mjafton të klikoni: Join Group dhe kërkesa do t’ju aprovohet menjëherë. Grupi Balkanweb