Kanadaja nuk u konsultua për sulmet amerikane-izraelite ndaj Iranit që shkaktuan luftën në Lindjen e Mesme dhe nuk ka ndërmend të marrë pjesë në ndonjë operacion ushtarak ofensiv, tha të martën Ministrja e Jashtme kanadeze Anita Anand.
Në një intervistë të shkurtër telefonike me Associated Press përpara bisedimeve në Ankara me Ministrin e Jashtëm turk Hakan Fidan, Anand theksoi se përparësia e Kanadasë ishte ulja e konfliktit dhe mbrojtja e civilëve.
Anand mbërriti në Turqi për konsultime mbi situatën në rajon ndërsa lufta vazhdon.
Presidenti i SHBA-së Donald Trump u bëri thirrje javën e kaluar aleatëve të NATO-s dhe fuqive të mëdha të ndihmojnë në rihapjen e Ngushticës së Hormuzit, duke paralajmëruar se aleanca përballet me një “të ardhme shumë të keqe” nëse refuzojnë. Irani ka bllokuar rrugën ujore që nga fillimi i luftës, duke rritur çmimet e karburantit dhe duke prishur zinxhirët globalë të furnizimit dhe udhëtimet.
“Kanadaja nuk u konsultua, nuk mori pjesë në veprimin ushtarak dhe nuk ka ndërmend të marrë pjesë në operacionin ushtarak ofensiv”, tha Anand. “Politika jonë e jashtme është e përqendruar në uljen e tensionit dhe mbrojtjen e civilëve dhe humanizmin në përgjithësi.”
Ministri shtoi se në një takim me nënpresidentin turk Cevdet Yilmaz, të dy ranë dakord se “de-eskalimi është me përparësi maksimale dhe se lufta në Lindjen e Mesme duhet të përfundojë në interes të jetës së civilëve”.
Që nga fillimi i luftës, sistemet e mbrojtjes ajrore të NATO-s kanë kapur tre raketa balistike të lëshuara nga Irani drejt hapësirës ajrore të Turqisë. Ky veprim e detyroi aleancën të vendoste një sistem shtesë mbrojtës nga raketat Patriot në territorin turk.
Fidan, në një intervistë me AP në fillim të kësaj jave, tha se përparësia kryesore e Turqisë është të qëndrojë jashtë konfliktit dhe përjashtoi një përgjigje ushtarake në këtë fazë, duke thënë se mbrojtjet e NATO-s ishin efektive.
I pyetur nëse Kanadaja do të përfshihej nëse një vend i NATO-s sulmohej, Anand tha: “Ne do t’i marrim të gjitha vendimet në lidhje me aleancën në bashkëpunim me aleancën”.
Kryeministri kanadez Mark Carney fillimisht mbështeti sulmet ndaj Iranit, por më vonë tha se i mbështeti ato “me një farë keqardhjeje” pasi ato përfaqësonin një shembull ekstrem të një rendi botëror që po prishet.
Anand këmbënguli se nuk kishte ndryshim në politikën e jashtme të Kanadasë.
“Ka qenë qëndrimi ynë i hershëm se Irani është një forcë destabilizuese në Lindjen e Mesme dhe në veçanti, përhapja e kapacitetit të tij bërthamor nga Irani”, tha ajo. Anand tha se ndryshimi i qëndrimit të Carney nuk kishte të bënte me braktisjen e këtij qëndrimi, por me mbështetjen e stabilitetit rajonal, mbështetjen e shteteve të Gjirit që janë sulmuar dhe prioritizimin e civilëve dhe infrastrukturës.
Ministrja kanadeze shprehu gjithashtu shqetësime në lidhje me konfliktin midis Izraelit dhe Hezbollahut në Liban, duke thënë se ishte populli libanez “ai që po mban peshën kryesore të luftës së vazhdueshme”.
Kanadaja, së bashku me Francën, Gjermaninë, Italinë dhe Mbretërinë e Bashkuar, lëshuan një deklaratë të hënën duke paralajmëruar për pasojat e rënda të përshkallëzimit të dhunës në Liban. Deklarata tha se një ofensivë e rëndësishme tokësore izraelite mund të çojë në pasoja shkatërruese humanitare dhe konflikti i zgjatur “duhet të shmanget”.
“Dhe ne jemi shumë të shqetësuar për sulmet e Hezbollahut ndaj Izraelit dhe shënjestrimin e civilëve”, tha Anand. “Ne duam të sigurohemi që të ketë një angazhim kuptimplotë nga përfaqësuesit izraelitë dhe libanezë për të negociuar një zgjidhje të qëndrueshme politike.”
